Van Wall Street tot Bitcoin: paniekgolf overspoelt de markten

​Wereldmarkten zijn getroffen door een golf van verkopen. Techgiganten verliezen miljarden, aandelenindices kelderen en Bitcoin daalt scherp. Velen wijten dit aan de Amerikaanse verkiezingen, maar de werkelijke oorzaken van de paniek gaan veel dieper.

Biljoenen dollars in één dag verdampt

Een massale verkoopgolf begon donderdag 5 november op Wall Street. De Nasdaq Composite kelderde met 5,5% en boekte daarmee de grootste eendaagse daling sinds april 2025. De S&P 500 verloor 4,4%, terwijl de Dow Jones Industrial Average met 3,4% daalde. De gezamenlijke marktkapitalisatie van de S&P 500-bedrijven kromp met ongeveer $3 biljoen.

Bekijk bericht op X Laden...

De tweet is verwijderd door de auteur.

Maar we hebben alles opgeslagen 🙂.

Technologiebedrijven werden bijzonder hard geraakt. Het aandeel Nvidia daalde met 9%, AMD en Micron Technology kelderden elk met 17% en Tesla verloor 10,8%. De gezamenlijke marktkapitalisatie van de zeven grootste Amerikaanse technologiebedrijven, bekend als de "Magnificent Seven", daalde met meer dan $1 biljoen.

Ook bedrijven die betrokken zijn bij de bouw en exploitatie van AI-infrastructuur kwamen zwaar onder druk te staan. Het aandeel Nebius daalde met 15%, CoreWeave verloor 10%, terwijl datacenteraanbieders Applied Digital, Cipher Digital en IREN elk meer dan 14% verloren. De Nasdaq Composite belandde in correctiegebied en daalde bijna 12% ten opzichte van het recordniveau van 6 oktober.

Op vrijdag 6 november sloeg de verkoopgolf over naar de Aziatische markten. De Japanse Nikkei 225 daalde bijna 6% en kwam daarmee in bearmarktgebied terecht. De Zuid-Koreaanse Kospi kelderde in de vroege handel met meer dan 8%, waarna de beurs de handel 20 minuten stillegde. Tegen het slot waren de verliezen teruggelopen tot ongeveer 6%. De Taiwanese Taiex sloot de sessie 4,5% lager, nadat de index eerder op de dag ook meer dan 8% was gedaald.

Aziatische chipproducenten en fabrikanten van AI-apparatuur leden enkele van de zwaarste verliezen. De Zuid-Koreaanse Samsung Electronics en SK Hynix daalden respectievelijk ongeveer 6% en 9%. De Taiwanese TSMC sloot 4,7% lager, terwijl het Japanse SoftBank Group en Kioxia elk ongeveer 11% verloren.

De Europese markten hebben zich tot dusver beter staande gehouden dan hun Amerikaanse en Aziatische tegenhangers. Op de ochtend van 6 november stonden de futures op de Euro Stoxx 50 ongeveer 1% lager, terwijl futures op de Britse en Duitse aandelenindices respectievelijk 0,9% en 0,8% daalden. De pan-Europese Stoxx 600 stond die week ondertussen nog ruim 1,3% hoger, gesteund door bankaandelen, gezondheidszorg en industriële aandelen.

Democratische overwinning legt zwakke punten in AI-sector bloot

De belangrijkste aanleiding voor de verkoopgolf was de overwinning van de Democraten bij de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen op 3 november. De partij kreeg de controle over beide kamers van het Congres en won verschillende belangrijke verkiezingen op staatsniveau. Beleggers vrezen nu dat de Democraten beperkingen kunnen invoeren voor de bouw van datacenters die nodig zijn voor kunstmatige intelligentie.

Bekijk bericht op X Laden...

De tweet is verwijderd door de auteur.

Maar we hebben alles opgeslagen 🙂.

Sommige Democraten hebben al concrete maatregelen voorgesteld. Senator Bernie Sanders riep op tot een landelijk moratorium op de bouw van datacenters. Afgevaardigde Yassamin Ansari stelde voor de ontwikkeling van AI tijdelijk stil te leggen. Texas is bijzonder belangrijk: de staat is goed voor 27% van de geplande datacentercapaciteit in de VS. De verkozen gouverneur Gina Hinojosa heeft beloofd de goedkeuring van nieuwe projecten stil te leggen totdat wetgeving ter bescherming van lokale bewoners is aangenomen.

De weerstand komt voort uit het enorme elektriciteits- en waterverbruik van datacenters. Lokale gemeenschappen vrezen hogere energierekeningen en extra druk op de infrastructuur. Volgens ramingen van UBS loopt ongeveer 30% van de geplande uitbreiding van de datacentercapaciteit in de VS tot 2028 risico op bouwvertragingen.

De politieke risico's hebben echter alleen maar problemen verergerd die al maanden in de AI-sector aan het ontstaan zijn. Technologiebedrijven investeren honderden miljarden dollars in computerinfrastructuur, maar beleggers vragen zich steeds vaker af of deze investeringen zullen renderen.

De markt stelt al te optimistische verwachtingen bij. William de Gale, portefeuillebeheerder bij Blue Box Asset Management, vertelde aan CNBC dat veel financiële modellen ervan uitgaan dat AI-bedrijven jarenlang een jaarlijkse omzetgroei van 30% zullen realiseren. Volgens hem moeten die prognoses worden verlaagd naar 15–20%, nu de sector kampt met tekorten aan apparatuur, elektriciteit en gekwalificeerd personeel.

Bitcoin daalt terwijl beleggers veilige havens opzoeken

De paniek sloeg ook over naar de cryptomarkt. Op donderdag 5 november daalde Bitcoin onder $76,000, een verlies van meer dan 5% in 24 uur. Volgens CoinGlass liquideerden cryptobeurzen in de afgelopen dag posities van bijna 200,000 handelaren, voor een totaalbedrag van meer dan $1 miljard. Ongeveer $924 miljoen betrof longposities — inzetten op stijgende cryptoprijzen.

Bekijk bericht op X Laden...

De tweet is verwijderd door de auteur.

Maar we hebben alles opgeslagen 🙂.

Beleggers begonnen geld naar veilige havens te verplaatsen. De vraag naar staatsobligaties in de VS, Japan en China nam toe, waardoor de rendementen daalden. Het rendement op Amerikaanse staatsobligaties met een looptijd van 10 jaar zakte naar ongeveer 4,8%. De Amerikaanse dollar, de Japanse yen en de Zwitserse frank werden sterker. Goud, dat doorgaans stijgt tijdens markt onrust, verloor op de ochtend van 6 november ongeveer 1%, doordat sommige beleggers het edelmetaal verkochten om verliezen op andere activa te dekken.

De situatie in het Midden-Oosten vormt een extra bedreiging. Bob McNally, CEO van Rapidan Energy Group, vertelde CNBC dat hij de kans op nieuwe Amerikaanse militaire aanvallen op Iran op 80% schat. Hij verwacht dat verdere escalatie zowel Brent- als WTI-olie boven $100 per vat zal stuwen. Dit zou de inflatiedruk verhogen en het moeilijker maken om de rente te verlagen.

Hoe nu verder met de wereldmarkten na de crash?

De volgende ontwikkelingen hangen niet alleen af van beslissingen van Amerikaanse politici, maar ook van de financiële prestaties van technologiebedrijven. Als de bouw van datacenters vertraagt terwijl de uitgaven aan AI sneller blijven groeien dan de winsten, moeten beleggers de waarderingen herzien van bedrijven die onlangs nog als de grootste winnaars op de markt werden gezien. Hoge rentes en een mogelijke stijging van de olieprijzen kunnen de druk verder opvoeren.

De massale verkoopgolf betekent echter niet noodzakelijkerwijs het begin van een langdurige crisis. De vraag naar AI-technologie blijft sterk en sommige analisten vinden dat de aandelenkoersen buitensporig hard zijn gedaald. De grootste verandering is de houding van beleggers tegenover risico: vertrouwen in de onbegrensde groei van de AI-sector volstaat niet langer. Bedrijven zullen nu moeten bewijzen dat de honderden miljarden dollars die in hen zijn geïnvesteerd echte winst kunnen opleveren.