TCMB, enerji şokları ve jeopolitik risklerin enflasyon görünümünü tehdit ettiğini söyledi

Traders Union
Tüm Haberleri
Finans Haberleri
TCMB: Enerji şokları ve enflasyon

Tüm haberler

Öne Çıkan Haberler

Editörlerin Seçtikleri

Hisseler

Kripto paralar

Finans Haberleri

Para Birimleri

Emtialar

Merkez bankaları

Viktoras Karapetjanc

05.05.2026

TCMB, enerji şokları ve jeopolitik risklerin enflasyon görünümünü tehdit ettiğini söyledi — Enerji şokları ve enflasyon

TBMM Plan Bütçe Komisyonu'nda sunum yapan TCMB Başkanı Fatih Karahan, Orta Doğu kaynaklı gerilimlerin enerji fiyatları, dış talep ve enflasyon beklentileri üzerinde baskı yarattığını belirtti. Karahan, fiyat artışlarının ikincil etkilerinin güçlenmesi halinde daha sıkı para politikası tepkilerinin gerekebileceğini ve bankanın iç piyasada oynaklığı sınırlamak için ek adımlar attığını ifade etti.

Öne Çıkanlar

TCMB Başkanı Karahan, ABD-İsrail-İran savaşı sonrası enerji fiyatlarındaki artış ve jeopolitik risklerin enflasyon görünümünü olumsuz etkilediğini belirtti.
Mayıs 2024’ten sonra enflasyon düşüş gösterse de seviyenin yüksek olduğunu, enerji ve gıda fiyatlarındaki yükselişin sürdüğünü vurguladı.
Mart ve nisan aylarında politika faizi sabit tutulurken TL fonlama yöntemleri değiştirildi, KKM hesapları ise 2025’te tamamen sonlandırıldı.

Komisyonda verilen mesajlar ve politika adımları

Dunya.com'un aktardığına göre Karahan, TBMM Plan Bütçe Komisyonu'ndaki sunumunda Şubat ayı sonunda başlayan ABD-İsrail-İran savaşıyla enerji fiyatlarının keskin biçimde arttığını, Hürmüz Boğazı'na ilişkin risklerin de küresel arz görünümünü bozduğunu söyledi. Öncü göstergelerin küresel iktisadi faaliyette yavaşlama, girdi maliyetlerinde artış ve tedarik zincirlerinde aksamalara işaret ettiğini belirten Karahan, petrol ve doğal gaz fiyatlarının savaş öncesi seviyelerin oldukça üzerinde seyrettiğini kaydetti.

Karahan, yükselen belirsizliğin tüketici ve üretici güvenini zayıflattığını, birçok ekonomide büyüme tahminlerinin aşağı yönlü güncellendiğini ve 2026 yılında küresel büyümenin belirgin şekilde ivme kaybetmesinin beklendiğini ifade etti. Buna bağlı olarak Türkiye'nin dış talebinin zayıflamasının öngörüldüğünü söyleyen Karahan, enerji arzındaki aksaklıkların sürmesi halinde enflasyondaki ikincil etkileri sınırlamak ve beklentileri çıpalamak için daha güçlü para politikası tepkilerinin gerekebileceğini vurguladı.

Yurt içinde sıkı para politikasının talep kompozisyonunu dengelediğini belirten Karahan, 2025 yılında tüketimin büyümeye katkısının 2023'e göre belirgin gerilediğini, yatırımların katkısının ise sürdüğünü söyledi. Nisan ayında ihracatın arttığını, ithalatın azaldığını ve tüketim malı ithalatında yılbaşından bu yana düşüş görüldüğünü aktaran Karahan, cari açığın milli gelire oranının 2026'da uzun dönem ortalamasının altında kalmasının beklendiğini ancak enerji fiyatları ve jeopolitik gelişmelerin belirsizlik yarattığını ifade etti.

TCMB'nin piyasa oynaklığını sınırlamak için de adımlar attığını belirten Karahan, 2 Mart itibarıyla bir hafta vadeli repo ihalelerine ara verildiğini ve ağırlıklı ortalama fonlama maliyetinin yüzde 40'ta oluşmasının sağlandığını söyledi. Türk lirası uzlaşmalı vadeli döviz satım işlemlerinin başlatıldığını, 31 Mart'tan itibaren de geleneksel yöntemle alım yönlü swap ihaleleriyle Türk lirası fonlama yapıldığını kaydeden Karahan, mart ve nisan aylarında politika faizinin sabit tutulduğunu dile getirdi.

Enflasyon görünümü, enerji etkisi ve finansal yansımalar

Karahan, Mayıs 2024'te ulaşılan zirveye kıyasla enflasyonda belirgin düşüş yaşandığını ancak seviyenin yüksek kalmayı sürdürdüğünü söyledi. Yılın ilk dört ayındaki fiyat artışlarının çekirdek gruplarda geçen yıla göre yavaşladığını, buna karşılık gıda ve enerjide yükseliş görüldüğünü belirten Karahan, olumsuz hava koşullarının gıda fiyatlarını, jeopolitik gelişmelerin ise mart ve nisan aylarında yurt içi enerji fiyatlarını yukarı çektiğini ifade etti.

Enerji tarafında elektrik ve doğal gaz tarifelerinde güncellemeye gidildiğini belirten Karahan, akaryakıt ürünlerinde devreye alınan eşel mobil sisteminin petrol fiyatlarındaki artışın tüketici enflasyonuna yansımasını önemli ölçüde sınırladığını söyledi. Karahan'ın verdiği senaryoya göre ortalama Brent petrol fiyatının 85 dolara çıktığı bir durumda, eşel mobil olmadan yıllık enflasyona etki 12 aylık dönemde 4,5 puana ulaşırken, sistemle bu etkinin 1,3 puana gerilediği hesaplanıyor.

Hizmet enflasyonunda ise kira ve eğitim kalemlerinde son bir yılda önemli düşüşler yaşandığını belirten Karahan, yeni kiracı kira endeksinin de kira enflasyonundaki eğilimin aşağı yönlü olduğuna işaret ettiğini söyledi. Buna karşın enflasyon beklentilerinin arzu edilen ölçüde gerilemediğini vurgulayan Karahan, Orta Doğu'daki gelişmelerin görünüm üzerinde belirsizlik yarattığını ve küresel gerilimin ne kadar süreceğinin enflasyon açısından kritik risk unsuru olduğunu ifade etti.

Finansal koşullar tarafında TL mevduat payını artırmayı hedefleyen düzenlemelerin sürdüğünü belirten Karahan, KKM hesaplarının açılması ve yenilenmesi uygulamasının 2025 yılında sonlandırıldığını, bu hesaplarda artık çok sınırlı bakiye kaldığını söyledi. Kredi büyümesindeki yükselişin ağırlıkla ticari kredilerden geldiğini ifade eden Karahan, jeopolitik kaynaklı arz şoklarının dezenflasyon sürecini zorlaştırsa da fiyat istikrarı sağlanana kadar sıkı para politikası duruşunun korunacağını vurguladı.

Daha önce Traders Union’da nisan ayı enflasyon verilerinin ardından enerji, gıda ve ulaştırma kalemlerindeki yukarı yönlü baskının öne çıktığını ve jeopolitik gerilimlerin maliyetler üzerinden fiyatlara yansıdığını aktarmıştık. Haberde, ekonomi yönetiminin para ve maliye politikalarıyla birlikte arzı güçlendiren ve enerji alanında dışa bağımlılığı azaltan adımlarla dezenflasyon sürecini sürdürme kararlılığı vurgulanıyordu.

Bu materyal üçüncü taraf görüşlerini içerebilir, bu web sayfasındaki hiçbir veri ve bilgi Feragatnamemize göre yatırım tavsiyesi teşkil etmez. Katı Editoryal Dürüstlük ilkelerine bağlı kalmamıza rağmen, bu gönderi ortaklarımızın ürünlerine referanslar içerebilir.

Bu makaleyi beğendiniz mi?