TCMB, döviz mevduatında zorunlu karşılık yapısını 17 Temmuz’da yeniden düzenliyor

Traders Union
Tüm Haberleri
Finans Haberleri
TCMB döviz karşılık düzenlemesi

Tüm haberler

Öne Çıkan Haberler

Editörlerin Seçtikleri

Hisseler

Kripto paralar

Ekonomi

Para Birimleri

Emtialar

Piyasa Görüşleri

Emilio Ghigini

02.07.2026

TCMB, döviz mevduatında zorunlu karşılık yapısını 17 Temmuz’da yeniden düzenliyor — TCMB'den yeni döviz düzenlemesi

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, makrofinansal istikrarı güçlendirme ve parasal aktarım mekanizmasını destekleme hedefiyle döviz mevduatlarına yönelik zorunlu karşılık çerçevesinde eş zamanlı sadeleşme ve sıkılaştırma adımları atıyor. Düzenleme, bankaların yabancı para yükümlülüklerinde bazı oranları artırırken 2023’ten beri uygulanan Türk lirası cinsinden ilave zorunlu karşılık yükümlülüğünü kaldırarak bilanço ve likidite dengeleri üzerinde farklı etkiler yaratıyor.

Öne Çıkanlar

TCMB, döviz mevduat ve katılım fonlarında yüzde 2,5'lik Türk lirası ilave zorunlu karşılığı kaldırıyor, vadesiz ve 1 aya kadar vadede zorunlu karşılık oranını yüzde 32'ye yükseltiyor.
Yeni zorunlu karşılık oranları 17 Temmuz 2026'da yürürlüğe girecek ve vadelere göre yüzde 0 ile yüzde 32 arasında farklı oranlar uygulanacak.
Döviz zorunlu karşılıklarının artırılması para politikasındaki sıkı duruş mesajını korurken, TL karşılık kaldırılması bankalara sınırlı likidite rahatlaması sağlıyor.

Döviz mevduatında yeni zorunlu karşılık çerçevesi

Dunya.com’un aktardığına göre, TCMB döviz cinsinden mevduat ve katılım fonları için halen yüzde 2,5 olarak uygulanan Türk lirası cinsinden ilave zorunlu karşılık tesisini yürürlükten kaldırıyor. Buna karşılık vadesiz ve 1 aya kadar vadeli yabancı para mevduat ve katılım fonlarında zorunlu karşılık oranı yüzde 30’dan yüzde 32’ye, daha uzun vadelerde ise yüzde 26’dan yüzde 28’e çıkarılıyor.

Merkez Bankası, yeni oranlar üzerinden zorunlu karşılık tesisinin 17 Temmuz 2026 tarihinde yapılacağını duyuruyor. Tebliğle birlikte müstakrizlerin fonlarına uygulanan zorunlu karşılık oranı yüzde 25 olurken, diğer yükümlülüklerde vadeye göre farklılaştırılmış oranlar uygulanmaya devam ediyor.

Buna göre, yurt dışı bankalar mevduatı ve katılım fonlarını da kapsayan diğer yükümlülüklerde zorunlu karşılık oranı 1 yıla kadar vadede yüzde 21, 2 yıla kadar vadede yüzde 10, 3 yıla kadar vadede yüzde 8, 5 yıla kadar vadede yüzde 3 ve 5 yıldan uzun vadede yüzde 0 olarak belirleniyor. Bankaların yurt içi yerleşiklerle yaptıkları repo işlemlerinden sağlanan 1 yıla kadar vadeli fonlar için ise oran yüzde 25 olarak uygulanacak.

Bankacılık likiditesi ve para politikası etkisi

Ekonomistler, atılan iki adımı sadeleşme ve seçici sıkılaştırmanın birlikte kullanılması olarak değerlendiriyor. 2023 yılında devreye alınan yüzde 2,5’lik ilave Türk lirası zorunlu karşılık uygulaması, o dönemde bankaların döviz toplamasını caydırmak ve Türk lirasına geçişi hızlandırmak amacı taşıyordu.

Döviz mevduatlarının daha istikrarlı seyretmesiyle bu aracın kaldırılması bankalara sınırlı da olsa rahatlama sağlıyor. Buna karşılık yabancı para zorunlu karşılık oranlarının yükseltilmesi, para politikasında sıkı duruş mesajının korunduğuna işaret ediyor.

Ekonomist İris Cibre, yabancı para mevduatında 2,5 puanlık Türk lirası ilave zorunlu karşılığın kaldırılmasının yerine yabancı para zorunlu karşılıklarının artırıldığını, bunun faiz üzerinde önemli bir ek etki yaratmadığını belirtiyor. Cibre’ye göre brüt rezervlerde artış faize doğrudan etki etmiyor, Türk lirası zorunlu karşılık düşüşü ise likiditede fazlalık yaratabilecek olsa da repo ihaleleri açılmadıkça bunun faiz üzerinde etkisi bulunmuyor.

TCMB’nin yabancı para zorunlu karşılık oranlarını güncelleyen tebliği kapsamında, vadesiz ve 1 aya kadar vadeli yabancı para mevduatlarda oran yüzde 32’ye, daha uzun vadeli hesaplarda ise yüzde 28’e çıkarılmış; müstakriz fonları için yüzde 25 seviyesi belirlenmişti. Ayrıca diğer yükümlülüklerde vadeye göre kademeli oranlar tanımlanırken, bu farklılaştırmanın bankaların fonlama maliyetlerini ve vade kompozisyonunu daha uzun vadeye teşvik edecek şekilde etkilemesi bekleniyordu.

Bu materyal üçüncü taraf görüşlerini içerebilir, bu web sayfasındaki hiçbir veri ve bilgi Feragatnamemize göre yatırım tavsiyesi teşkil etmez. Katı Editoryal Dürüstlük ilkelerine bağlı kalmamıza rağmen, bu gönderi ortaklarımızın ürünlerine referanslar içerebilir.

Bu makaleyi beğendiniz mi?