Türkiye akaryakıtta eşel mobil sisteminden kademeli çıkış başlatıyor

Traders Union
Tüm Haberleri
Finans Haberleri
Akaryakıtta eşel mobilden çıkış

Tüm haberler

Öne Çıkan Haberler

Editörlerin Seçtikleri

Hisseler

Kripto paralar

Ekonomi

Para Birimleri

Emtialar

Piyasa Görüşleri

Andreas Kristo

Dün

Türkiye akaryakıtta eşel mobil sisteminden kademeli çıkış başlatıyor — Akaryakıtta yeni dönem başlıyor

Akaryakıt ürünlerinde ÖTV'nin fiyat hareketlerine göre ayarlanmasını sağlayan eşel mobil sisteminin üç ay içinde aşamalı olarak sona erdirilmesine yönelik düzenleme yürürlüğe giriyor. Karar, benzin, motorin ve LPG ürünlerinde vergi yansıma mekanizmasını değiştirirken temmuz-aralık döneminde bazı ÖTV güncellemelerini de askıya alıyor.

Öne Çıkanlar

Eşel mobil sisteminin üç aylık geçiş süreci sonunda 1 Ekim itibarıyla akaryakıt ürünlerinde tamamen kaldırılması planlanıyor.
Benzin, motorin ve LPG ürünlerinde rafineri fiyat artışlarının ÖTV'ye yansıması kademeli azaltılırken, fiyat düşüşlerinde tamamı kadar ÖTV artışı uygulanacak.
Sigarada ÖTV oranı yüzde 45'ten yüzde 42'ye indirilirken, asgari maktu vergi 2,2953 lira, maktu vergi tutarı ise 23,7404 lira olarak belirlendi.

Geçiş takvimi ve vergi mekanizması

Habere göre Dünya, Resmi Gazete'nin mükerrer sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca, akaryakıt ürünlerinde uygulanan eşel mobil sisteminin işleyişi yeniden düzenleniyor ve uygulamanın üç aylık geçiş sürecinin ardından tamamen sona ermesi öngörülüyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığından edinilen bilgilere göre, ÖTV Kanunu kapsamındaki akaryakıt ve petrol ürünleri ile alkollü içecekler ve tütün mamullerinde ÖTV tutarları her yıl ocak ve temmuz aylarında TÜİK tarafından açıklanan yurt içi üretici fiyat endeksi doğrultusunda güncelleniyor. Cumhurbaşkanının yetkisi çerçevesinde bu ürünlerin ÖTV oran ve tutarlarında ekonomik, mali ve sosyal şartlara göre değişiklik yapılabiliyor.

Yeni düzenlemeye göre, ÖTV Kanunu'na ekli (I) sayılı listedeki benzin, motorin, LPG otogaz, LPG tüpgaz ve benzeri ürünlerde rafineri fiyatlarındaki değişimlerin ÖTV ve pompa fiyatlarına yansımasını belirleyen mevcut yüzde 75-yüzde 25 oranları revize ediliyor. Yurt içi rafineri fiyatlarında artış olması halinde bu artışın 31 Temmuz'a kadar yüzde 50'si, 1 Ağustos-30 Eylül döneminde ise yüzde 25'i kadar ÖTV indirimi uygulanıyor. Rafineri fiyatlarında düşüş olması halinde ise indirim tutarının tamamı kadar ÖTV artırılıyor ve sistem 1 Ekim itibarıyla tamamen sona eriyor.

Ayrıca, ÖTV Kanunu kapsamında yapılması gereken Yİ-ÜFE güncellemesi bu yılın temmuz-aralık döneminde (I) sayılı listedeki ürünler için uygulanmıyor. 4 Mart 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren sistemin yaklaşık dört aylık uygulama sürecinde dezenflasyonla mücadeleye katkı sağladığı değerlendiriliyor.

Bütçe etkisi ve tütün ürünlerinde yeni oranlar

ABD/İsrail-İran savaşı sonrası uluslararası petrol fiyatlarında görülen gerileme eğilimi dikkate alınarak sistemin kademeli kaldırılmasının enflasyon üzerinde olumsuz etki yaratmasının beklenmediği belirtiliyor. Düzenlemeyle birlikte sistemin bütçe üzerindeki yükünün de sona erdirilmesi hedefleniyor.

Resmi Gazete'de yayımlanan ayrı bir Cumhurbaşkanı Kararı ile sigarada uygulanan maktu ve asgari maktu vergi tutarlarında da değişikliğe gidiliyor. Yeni kararla sigarada ÖTV oranı yüzde 42 olarak belirleniyor, asgari maktu vergi tutarı 2,2953 lira, maktu vergi tutarı ise 23,7404 lira oluyor. Sigarada da bu yılın temmuz-aralık dönemi için Yİ-ÜFE kaynaklı vergi güncellemesi uygulanmıyor.

Düzenlemeyle sigaradaki ÖTV oranı yüzde 45'ten yüzde 42'ye düşürülüyor. Böylece üreticilerin 1 liralık fiyat artışı yapabilmesi için gerekli minimum nihai fiyat artışı 3,19 liradan 2,91 liraya geriliyor. Nispi vergi oranındaki indirimin oluşturabileceği vergi kaybı ise paket başına alınan maktu verginin artırılmasıyla telafi ediliyor.

Sigara dışındaki tütün mamullerinde temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE oranında vergi güncellemesi sürüyor. Alkollü içeceklerde de aynı dönem için Yİ-ÜFE doğrultusunda güncelleme yapılıyor.

Daha önce haziran enflasyon verilerine ilişkin değerlendirmemizde, manşet TÜFE’de olası yumuşamaya rağmen yurt içi fiyat baskılarının sürdüğünü ve bunun kalıcı bir rahatlama anlamına geleyebileceğini aktarmıştık. Aynı çerçevede, TCMB’nin politika faizini sabit tuttuğu ortamda faiz indirimi için kalıcı dezenflasyon sinyallerinin önemine ve erken bir gevşemenin TL üzerindeki baskıyı artırabileceği riskine dikkat çekmiştik.

Bu materyal üçüncü taraf görüşlerini içerebilir, bu web sayfasındaki hiçbir veri ve bilgi Feragatnamemize göre yatırım tavsiyesi teşkil etmez. Katı Editoryal Dürüstlük ilkelerine bağlı kalmamıza rağmen, bu gönderi ortaklarımızın ürünlerine referanslar içerebilir.

Bu makaleyi beğendiniz mi?