IEA global neft ortiqchaligini prognoz qilmoqda: WTI narxiga pasayish bosimi kuchaymoqda

IEA global neft ortiqchaligini prognoz qilmoqda: WTI narxiga pasayish bosimi kuchaymoqda
WTI sotuvchilari muhim tayanch darajalarini nishonga olmoqda

​WTI 13-noyabr kuni qariyb 0,3% ga o‘sib, bir barrel uchun $88,90 atrofida savdo qilinmoqda. Narx $105–106 darajasidagi mahalliy cho‘qqilardan $84,50 gacha tushganidan so‘ng tiklanishni davom ettirishga urinmoqda. 1H grafikda qisqa muddatli narx harakati yaxshilangan bo‘lsa-da, neft pasayish trendida qolmoqda.

Ushbu maqola asl nusxadan tarjima qilingan. Muxbirimiz tomonidan tayyorlangan asl nusxasini o'qing bu yerda.

IEA talab prognozini qayta ko‘rib chiqdi, global taklif tiklanmoqda

13-noyabrdagi asosiy voqea Xalqaro energetika agentligining oylik hisoboti e’lon qilinishi bo‘ldi. Unda global neft bozori muvozanati prognozi sezilarli darajada o‘zgartirildi. IEA 2026-yilda global neft talabi kuniga taxminan 2,68 million barrelga kamayib, 102,29 million barrelni tashkil etishini kutmoqda. Bu avvalgi prognozdan kuniga 67 000 barrelga kam.

Ayni paytda, Fors ko‘rfazi mamlakatlari eksportining tezroq tiklanishi hisobiga, oktabrda global neft taklifi kuniga 2,3 million barrelga oshib, 105,4 million barrelga yetdi. Agentlik hisob-kitoblariga ko‘ra, to‘rtinchi chorakda global bozorda kuniga qariyb 1,7 million barrel taklif ortig‘i yuzaga keladi. Avval esa taqchillik prognoz qilingan edi.

E’tiborlisi, taklif iste’molga qaraganda ancha tez tiklanmoqda, bu esa zaxiralarning yanada ko‘payishi uchun sharoit yaratmoqda. IEA shuningdek, 2027-yilda global taklif kuniga 6,6 million barrelga oshib, 108,1 million barrelga yetishini kutmoqda, talab esa qariyb 2 million barrelga tiklanishi prognoz qilinmoqda. Bu tafovut o‘rta muddatda neft narxlari istiqbolini zaiflashtiradi.

Strategik zaxiralardan neft chiqarilishi va AQSh zaxiralarining oshishi narxlarga bosim qilmoqda

Neftni qayta ishlash faolligidagi o‘zgarishlar va strategik zaxiralardan yana neft chiqarilishi ehtimoli ham qo‘shimcha bosimni yuzaga keltirmoqda. IEAning noyabr oyidagi hisobotiga ko‘ra, oktabrda global neftni qayta ishlash hajmi kuniga 1,3 million barrelga kamayib, mavsumiy eng past daraja — 81,3 million barrelga tushdi. Biroq agentlik dekabrgacha bu ko‘rsatkich 84,7 million barrelga tiklanishini kutmoqda.

Ayni paytda, asosan dengiz orqali tashilayotgan xom neft hajmi oshgani sababli, iyundan beri ilk bor oktabrda global neft zaxiralari 52 million barrelga ko‘paydi. Quruqlikdagi zaxiralar ko‘p yillik eng past darajada qolmoqda, shu bois umumiy balans yaxshilangani neft mahsulotlari bozoridagi taqchillikni hali bartaraf etmadi.

IEAga a’zo mamlakatlarning strategik zaxiralardan 2027-yil fevral oyi oxirigacha yana 71 million barrel xom neft va neft mahsulotlarini chiqarish rejalari ham e’tiborda. Bu rejalar amalga oshirilsa, davom etayotgan ta’minot uzilishlarining, ayniqsa dizel bozoridagi ta’siri qisman yumshatiladi. Biroq narxlarga ta’siri chiqarish vaqti va amaldagi hajmlarga bog‘liq bo‘ladi.

AQSh zaxiralari haqidagi ma’lumotlar ham neft xaridorlari uchun noqulay bo‘ldi. 12-noyabr kuni e’lon qilingan EIA hisobotiga ko‘ra, 6-noyabrda tugagan haftada AQShning tijoriy xom neft zaxiralari 4,7 million barrelga oshib, 414,4 million barrelni tashkil etdi, holbuki tahlilchilar kamayishni kutgan edi. Benzin zaxiralari 1,8 million barrelga oshib, 210,8 million barrelga, distillyat zaxiralari esa 4,1 million barrelga ko‘payib, 103,3 million barrelga yetdi.

Ayni paytda, AQShda neft qazib olish kuniga qariyb 14 million barrelga yetdi, neftni qayta ishlash quvvatlaridan foydalanish darajasi esa 95,2% gacha ko‘tarildi. Qayta ishlash faolligi yuqori bo‘lib turgan bir paytda zaxiralarning oshishi taklif sezilarli darajada tiklanganini ko‘rsatadi. Shunga qaramay, tijoriy xom neft zaxiralari besh yillik o‘rtacha ko‘rsatkichdan qariyb 4% pastligicha qolmoqda.

WTI muhim qarshilik darajasini sinayotgan bir paytda Yaqin Sharqdagi xatarlar saqlanmoqda

AQSh va Eronning keyingi qadamlari borasida Yaqin Sharqda noaniqlik saqlanib qolmoqda. Vashington Eron nefti eksportiga cheklovlarni saqlab qolmoqchi, biroq harbiy strategiyani o‘zgartirish ehtimolini inkor etmayapti. Tankerlar va energetika infratuzilmasiga hujumlar esa ta’minotga tahdid solishda davom etmoqda. Shu sababli mojaro yana keskinlashsa, neft narxlariga singdirilgan geosiyosiy xatar mukofotining pasayishi ortga qaytishi mumkin.

Demak, Yaqin Sharqdagi keskinlik kuchaymasa, WTI narxiga bosim davom etishi, sotuvchilar esa $86,5–85,5 atrofidagi tayanch darajani yorib o‘tishga urinishda davom etishi mumkin. Yaqin Sharqdagi keskinlik ta’minot xatarlarini saqlab qolayotgani fonida WTI so‘nggi eng past darajalardan tiklandi xabarida qayd etilganidek, $89,5–90 qarshilik darajasidan yuqoriga chiqish narxning $91–92 gacha ko‘tarilishiga olib kelishi mumkin. Bu darajalarda sotuvchilar faollashishi ehtimol.

Ushbu material uchinchi tomon fikrlarini o'z ichiga olishi mumkin, ushbu veb-sahifadagi ma'lumotlar va ma'lumotlarning hech biri bizning Ogohlantirish bo'yicha investitsiya maslahati hisoblanmaydi. Biz qat'iy Tahririy yaxlitlikka rioya qilsak-da, ushbu postda hamkorlarimizning mahsulotlariga havolalar bo'lishi mumkin.