Η ITF κρούει τον κώδωνα για εγκαταλείψεις ναυτικών παγκοσμίως

Η ITF κρούει τον κώδωνα για εγκαταλείψεις ναυτικών παγκοσμίως
Έκρηξη εγκαταλείψεων ναυτικών

Πηγή: Naftemporiki

Κορυφαία σημεία

  • Το 2025 καταγράφηκαν 410 περιστατικά εγκατάλειψης πλοίων (+31% από το 2024) και 6.223 εγκαταλελειμμένοι ναυτικοί (+32%), κυρίως σε πλοία με σημαίες ευκαιρίας (82%).
  • Η οικονομική ζημιά ανήλθε σε 25,8 εκατ. δολάρια σε ληξιπρόθεσμους μισθούς, με την ITF να ανακτά και να επιστρέφει 16,5 εκατ. δολάρια στους ναυτικούς.
  • Η ITF πιέζει τον IMO για αυστηρότερη εποπτεία και νέα μέτρα τον Απρίλιο 2026, με έμφαση στην προστασία ναυτικών και ενίσχυση του θεσμικού πλαισίου.

Το φαινόμενο της εγκατάλειψης πλοίων και πληρωμάτων εντείνεται διεθνώς, με τα συνδικάτα να ζητούν αυστηρότερη εποπτεία και αποτελεσματικότερη εφαρμογή των κανόνων. Σύμφωνα με στοιχεία που αφορούν το 2025 και θα τεθούν στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO) έως τις 6 Φεβρουαρίου 2026, η κρίση λαμβάνει διαστάσεις που επηρεάζουν τόσο την ασφάλεια της ναυτικής εργασίας όσο και τη λειτουργία της εμπορικής ναυτιλίας.

Ρεκόρ περιστατικών και «σημαίες ευκαιρίας»

Το 2025 καταγράφηκαν 410 περιστατικά εγκατάλειψης σε πλοία και 6.223 ναυτικοί που έμειναν χωρίς προστασία, σύμφωνα με νέα δεδομένα της Διεθνούς Ομοσπονδίας Εργαζομένων στις Μεταφορές (ITF). Πρόκειται για έκτο συνεχόμενο έτος με νέο ιστορικό υψηλό στον αριθμό πλοίων με περιστατικά, και τέταρτο διαδοχικό έτος-ρεκόρ στον αριθμό εγκαταλελειμμένων ναυτικών. Σε σύγκριση με το 2024, οι εγκαταλείψεις πλοίων αυξήθηκαν κατά 31% και ο αριθμός των ναυτικών κατά 32%. Η ITF αποδίδει το μεγαλύτερο μέρος του προβλήματος στις «σημαίες ευκαιρίας», καθώς το 82% των περιστατικών αφορούσε πλοία με τέτοιες σημαίες.

Οι εγκαταλείψεις συνδέονται, κατά την ομοσπονδία, και με το φαινόμενο συχνών αλλαγών σημαίας και ιδιοκτησίας στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο», όπου η διαφάνεια είναι περιορισμένη. Η ITF εκτιμά ότι περίπου το 30% του παγκόσμιου εμπορικού στόλου, περίπου 100.000 πλοία, φέρει σημαίες ευκαιρίας. Αντίθετα, αναφέρεται ότι δεν καταγράφηκε ούτε ένα περιστατικό εγκατάλειψης σε πλοίο ελληνικής σημαίας, στοιχείο που αποδίδεται στη σημασία της θεσμικής εποπτείας και της συμμόρφωσης με το διεθνές πλαίσιο.

Ποιους πλήττει περισσότερο και πού συγκεντρώνεται το πρόβλημα

Οι Ινδοί ναυτικοί ήταν οι πλέον πληγέντες το 2025, με 1.125 εγκαταλελειμμένους, ενώ ακολούθησαν οι Φιλιππινέζοι με 539 και οι Σύριοι με 309. Τον Σεπτέμβριο του 2025, η Γενική Διεύθυνση Ναυτιλίας της Ινδίας ανακοίνωσε ότι θα λάβει μέτρα κατά 86 πλοίων που συνδέονται με επαναλαμβανόμενα περιστατικά εγκατάλειψης. Σε γεωγραφικό επίπεδο, ως χειρότερη περιοχή για εγκαταλείψεις αναφέρεται η Μέση Ανατολή, με την Ευρώπη να ακολουθεί.

Σε επίπεδο χωρών, οι περισσότερες εγκαταλείψεις πλοίων καταγράφηκαν στην Τουρκία (61) και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (54), με αισθητά υψηλότερους αριθμούς από άλλες αγορές. Η οικονομική διάσταση της κρίσης παραμένει βαριά, καθώς οι ναυτικοί είχαν να λαμβάνουν συνολικά 25,8 εκατ. δολάρια σε δεδουλευμένα που δεν καταβλήθηκαν λόγω εγκατάλειψης. Η ITF δήλωσε ότι κατάφερε να ανακτήσει και να επιστρέψει 16,5 εκατ. δολάρια στους δικαιους.

Πίεση προς IMO και αυστηρότερη εφαρμογή κανόνων

Η ITF προγραμματίζει να υποβάλει την έκθεση για τα περιστατικά του 2025 στον IMO πριν από τις 6 Φεβρουαρίου 2026, με στόχο την ενίσχυση των μηχανισμών προστασίας των ναυτικών. Στη συνέχεια, το θέμα αναμένεται να συζητηθεί στην 113η σύνοδο της Νομικής Επιτροπής του IMO τον Απρίλιο του 2026. Ο πρόεδρος του Τμήματος Ναυτικών της ITF, David Heindel, χαρακτήρισε «ντροπή» το νέο ρεκόρ, κάνοντας λόγο για σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων και εργασιακών δικαιωμάτων που τροφοδοτούνται από την επιδίωξη γρήγορων κερδών. Παράλληλα, κάλεσε τη ναυτιλιακή βιομηχανία να στηρίξει ναυτικούς και συνδικάτα και να προχωρήσει σε άμεση συλλογική δράση.

Σύμφωνα με τον ορισμό του IMO, εγκατάλειψη συντρέχει όταν δεν καλύπτεται το κόστος επαναπατρισμού, όταν ο ναυτικός μένει χωρίς αναγκαία συντήρηση και υποστήριξη ή όταν διακόπτεται μονομερώς η εργασιακή σχέση, συμπεριλαμβανομένης της μη καταβολής μισθών για τουλάχιστον δύο μήνες. Ο γενικός γραμματέας της ITF, Stephen Cotton, ζήτησε ο IMO να αποκτήσει περισσότερες εξουσίες ώστε να αναλάβει συντονιστικό ρόλο για την εξάλειψη του φαινομένου. Ο IMO και η ILO διατηρούν κοινή βάση δεδομένων για τα περιστατικά, ενώ από τις 410 περιπτώσεις του 2025 η ITF ανέφερε τις 400, ποσοστό περίπου 98%, υπογραμμίζοντας την έκταση της κρίσης.

Σε προηγούμενο ρεπορτάζ μας καταγράψαμε τις προειδοποιήσεις της Greek Shipping Cooperation Committee για την επιδείνωση της ασφάλειας των ναυτικών, λόγω γεωπολιτικών εντάσεων, ζωνών κυρώσεων και «υβριδικών απειλών» σε κρίσιμες θαλάσσιες περιοχές. Τονίστηκε επίσης η θέση υπέρ παγκόσμιων λύσεων και κανόνων υπό τον IMO, καθώς και η ανάγκη ενίσχυσης της ελληνικής σημαίας, της εκπαίδευσης και της εκπροσώπησης σε διεθνή όργανα.

Αυτό το υλικό μπορεί να περιέχει απόψεις τρίτων, κανένα από τα δεδομένα και τις πληροφορίες σε αυτήν την ιστοσελίδα δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή σύμφωνα με την Αποποίηση Ευθυνών μας. Ενώ τηρούμε αυστηρή Συντακτική Ακεραιότητα, αυτή η ανάρτηση μπορεί να περιέχει αναφορές σε προϊόντα από τους συνεργάτες μας.
Εβδομαδιαία Κορυφαία Μπόνους
έως $2.500
μπόνους κατάθεσης για όλους τους πελάτες