Tvitt muallif tomonidan o‘chirildi.
Lekin biz hamma narsani saqlab oldik 🙂.
Donald Trumpning nomi bir paytlar kriptovalyutalarni spekulyativ shov-shuvga aylantirishga yordam bergan. Endi esa bu hayajon so‘nib borayotganga o‘xshaydi. Tokenlar narxi keskin tushib, investorlar milliardlab zarar ko‘rayotgan bir paytda, Trumpning kripto loyihalari ularni ishga tushirishga turtki bergan siyosiy ishtiyoqsiz ham yashab qola oladimi?
Ushbu maqola asl nusxadan tarjima qilingan. Muxbirimiz tomonidan tayyorlangan asl nusxasini o'qing bu yerda.
4-noyabr kuni AQShda bo‘lib o‘tgan oraliq saylovlarda demokratlar g‘alaba qozonganidan so‘ng, Trump bilan bog‘liq kriptovalyutalar bozordagi eng keskin pasayishlardan biriga uchradi. Kengroq kripto bozori tiklanayotgan bir vaqtda yuz bergan sotuvlar investorlar siyosiy aloqador tokenlarga xos xatarlarni qayta baholayotganini ko‘rsatdi.
OFFICIAL TRUMP (TRUMP), prezident memkoini 24 soatda qariyb 17% pasayib, $1,33 ga tushdi, World Liberty Financial’ning WLFI tokeni esa 7% dan ko‘proqqa arzonlab, taxminan $0,047 ni tashkil etdi. Birinchi xonim Melania Trump bilan bog‘liq MELANIA qariyb 13% pasaydi. Ayni paytda Bitcoin 4% dan ko‘proq, Ether 6% ko‘tarildi, umumiy kriptovalyuta bozori esa qariyb 3,4% o‘sdi.
X dagi postni ko‘rish Yuklanmoqda...
Saylov natijalari Trumpning kriptovalyuta bizneslari uchun ham yangi muammolarni yuzaga keltirdi. Demokratlar Kongressning ikkala palatasida nazoratni qo‘lga kiritdi. Bu ma’muriyatning o‘zi ma’qul ko‘rgan raqamli aktivlar siyosatini ilgari surish imkoniyatini cheklashi va Kongress tekshiruvi ehtimolini oshirishi mumkin. Siyosiy memkoinlarning kengroq segmenti ham zaiflashib, bir kun ichida bozor qiymatining 16% dan ko‘prog‘ini yo‘qotdi.
OFFICIAL TRUMP 2025-yil yanvarida, Trump inauguratsiyasidan bir necha kun oldin ishga tushirilganda, spekulyatsiyalar uning narxini $70 dan yuqoriga olib chiqdi. Token prezidentning mashhurligi va uning Oq uyga qaytishi atrofidagi e’tibordan foyda ko‘rishga umid qilgan xaridorlarni jalb qildi. Biroq bu hayajonni uzoq saqlab qolish qiyin bo‘ldi. 2026-yil 4-noyabrga kelib, TRUMP qariyb $1,30 dan savdo qilinib, eng yuqori narxidan 98% dan ko‘proqqa pasaydi.
Zararlar bozorning so‘nggi reaksiyasidan ancha keng ko‘lamli. Blockchain tahlillari bilan shug‘ullanuvchi Nansen kompaniyasining 2026-yil iyuldagi tahliliga ko‘ra, TRUMP tokenlarini saqlayotgan yoki avval savdo qilgan qariyb 989 000 ta hamyon jami $3,81 milliard miqdorida, amalga oshirilgan va amalga oshirilmagan zarar ko‘rgan. Tekshirilgan 1,48 million hamyonning qariyb uchdan ikki qismi zarar ko‘rgan, foyda esa tokenlarni erta sotib olgan investorlar qo‘lida jamlangan.
World Liberty Financial investorlari ham shunday qiyinchiliklarga duch keldi. Nansen ikkilamchi bozorlarda WLFI sotib olgan va kuzatuvga olingan hamyonlarning 85% zarar ko‘rganini aniqladi. Iste’molchilar huquqlarini himoya qiluvchi Public Citizen guruhining avgustdagi tekshiruviga ko‘ra, Trumpning kengroq kriptovalyuta loyihalariga sarmoya kiritgan investorlar kamida $4,7 milliard zarar ko‘rgan, garchi bu summaning katta qismi amalga oshirilmagan zarar bo‘lsa-da.
Tokenlar ortidagi bizneslarning moliyaviy manzarasi esa boshqacha. Trumpning 2026-yil iyundagi moliyaviy deklaratsiyasida uning memkoin biznesi bilan bog‘liq CIC Digital LLC kompaniyasi, asosan litsenziya royaltilaridan, qariyb $636 million daromad olgani, shuningdek, boshqa kriptovalyuta loyihalaridan ham katta tushum qayd etgani ko‘rsatilgan.
Siyosiy e’tibor Trump kriptovalyutalarini tanilgan aktivlarga aylantirishga yordam berdi, ammo tanilishning o‘zi barqaror talabni kafolatlamaydi. Investitsiya g‘oyasi cheklangan taklif va markazlashmagan tarmoqqa asoslangan Bitcoin’dan farqli o‘laroq, siyosiy brendli memkoinlar ko‘p jihatdan ommaviy e’tibor, hamjamiyat ishtiyoqi va spekulyatsiyaga tayanadi. Shu sababli siyosiy arbobga doir kutilmalar o‘zgarganda, ularning narxi keskin tebranishi mumkin.
Oraliq saylovlar bu loyihalarning siyosiy istiqbolini murakkablashtirdi. Raqamli aktivlar bozorining shaffofligi to‘g‘risidagi to‘xtab qolgan qonun loyihasi — CLARITY Act — tartibga solish nazorati va manfaatlar to‘qnashuviga doir taklif etilgan cheklovlar bo‘yicha kelishmovchiliklarga duch kelgan edi. Demokratlar Kongressni nazoratga olgach, Trumpning kriptovalyuta bizneslari yanada sinchiklab tekshirilishi mumkin, sohaning ayrim qismlari qo‘llab-quvvatlayotgan qonunchilikni ilgari surish esa qiyinlashishi ehtimol.
Markazlashmagan moliya platformasi Cap asoschisi va bosh direktori Benjamin Sarquis Peillard yetakchi kriptovalyutalar bilan siyosiy aloqador tokenlar o‘rtasidagi farqni quyidagicha izohladi:
“Bitcoin va boshqa yetakchi aktivlar likvidlik, institutsional oqimlar hamda makroiqtisodiy sharoitlar ta’sirida harakatlanadi, siyosiy aloqador tokenlar esa Vashingtondagi kutilmalar o‘zgarishiga sezgirroq bo‘lishi mumkin.”
Muammo saylov natijalaridan ham kengroq. TRUMP va MELANIA savdo hamda hamjamiyatdagi ishtirokdan tashqari cheklangan foyda beradi, shu bois ularning jozibasi ommaviy e’tiborga chambarchas bog‘liq. WLFIning maqsadi boshqacha, biroq uning qiymati ham investorlarning loyihaga ishonchi va kelajakda rivojlanishiga doir kutilmalariga bog‘liq.
USD1 steyblkoini Trumpning spekulyativ tokenlaridan farq qiladi. Qiymatini $1 darajasida ushlab turish uchun yaratilgan bu token narxining oshishidan ko‘ra to‘lovlar va boshqa moliyaviy operatsiyalar uchun mo‘ljallangan. Uning muvaffaqiyati muomaladagi hajm, likvidlik, zaxiralar va joriy etilish darajasiga bog‘liq. Shu sababli TRUMP yoki WLFI pasayishi World Liberty Financial’ning kengroq biznesi muvaffaqiyatsizlikka uchrayotganini anglatmaydi.
TRUMP va MELANIA tiklanishi uchun, ehtimol, siyosiy voqealar, bozor spekulyatsiyasi yoki reklama faoliyati turtki beradigan yangi xarid talabi kerak bo‘ladi. Biroq qisqa muddatli ko‘tarilishlar ishga tushirilganidan beri yig‘ilgan katta zararlarni qoplashga kamlik qiladi. WLFI oldida esa boshqa vazifa turibdi: World Liberty Financial tarkibidagi o‘rni Trumplar oilasi bilan bog‘liqligidan tashqari ham talabni qo‘llab-quvvatlay olishini ko‘rsatish.
Trump kriptovalyutalari siyosiy ishtiyoq bozor qiymatiga qanchalik tez aylanishini, shuningdek, bu qiymat qanchalik tez yo‘qolishi mumkinligini allaqachon ko‘rsatdi. Investorlarning qaytishi esa bu loyihalar Trump nomi atrofidagi e’tibordan tashqari nimalar taklif qila olishiga bog‘liq bo‘ladi.