Η ελληνική οικονομία διατηρεί ανάπτυξη 2%, ενώ οι δείκτες διαβίωσης πιέζουν τα νοικοκυριά
Η αύξηση του ελληνικού ΑΕΠ κατά 2% στο πρώτο τρίμηνο ευθυγραμμίζεται με τον ετήσιο στόχο της κυβέρνησης για το 2026, αλλά δεν μεταφράζεται αυτόματα σε βελτίωση της καθημερινότητας. Η απόκλιση ανάμεσα στη μακροοικονομική επίδοση και στις συνθήκες διαβίωσης επαναφέρει τη συζήτηση για το αν το ΑΕΠ αποτυπώνει επαρκώς την πραγματική ευημερία.
Κορυφαία σημεία
- Η ελληνική οικονομία διατηρεί ρυθμό ανάπτυξης 2% το πρώτο τρίμηνο, υπερβαίνοντας τον μέσο όρο της Ευρωζώνης παρά τις αβεβαιότητες.
- Το 87% των νοικοκυριών δηλώνει αδυναμία αποταμίευσης τον επόμενο χρόνο και το 65% αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες, σύμφωνα με ΙΟΒΕ.
- Πάνω από το ένα τέταρτο του πληθυσμού βρίσκεται σε κατάσταση φτώχειας βάσει ΕΛΣΤΑΤ, αναδεικνύοντας την ανεπάρκεια του ΑΕΠ ως δείκτη ευημερίας.
Ανάπτυξη πρώτου τριμήνου και όρια του δείκτη
Όπως αναφέρει η Ναυτεμπορική, η ελληνική οικονομία παραμένει σε τροχιά ανάπτυξης από το 2017, με εξαίρεση το 2020 της πανδημίας, και μάλιστα κινείται με ρυθμούς υψηλότερους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Το αποτέλεσμα του πρώτου τριμήνου ενισχύει την εικόνα ανθεκτικότητας της οικονομίας, παρά τις αβεβαιότητες που συνοδεύουν κάθε ετήσια προβολή.Η συζήτηση, ωστόσο, δεν περιορίζεται στον ρυθμό μεγέθυνσης, αλλά επεκτείνεται στο κατά πόσο η ανάπτυξη διαχέεται στην κοινωνία. Οι επικρίσεις για το ΑΕΠ ως βασικό μέτρο προόδου δεν αφορούν μόνο την Ελλάδα, καθώς διεθνώς εντείνεται ο προβληματισμός για το αν ένας δείκτης παραγωγής και κατανάλωσης αρκεί για να περιγράψει την ανθρώπινη ευημερία.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο ΟΗΕ έχει ανοίξει τη συζήτηση προτείνοντας έναν «πίνακα ευημερίας» με 31 δείκτες, οργανωμένους γύρω από τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ειρήνη, τη βιωσιμότητα, την ποιότητα ζωής και την ανισότητα. Η προσέγγιση αυτή μετατοπίζει την έμφαση από τη στενή οικονομική δραστηριότητα προς ένα ευρύτερο σύνολο κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιδόσεων.
Πίεση στα νοικοκυριά και κοινωνική απόσταση
Τα στοιχεία για τα νοικοκυριά δείχνουν ότι η θετική πορεία του ΑΕΠ δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη βελτίωση στο αίσθημα οικονομικής ασφάλειας. Σύμφωνα με έρευνες του ΙΟΒΕ, το 87% των νοικοκυριών δεν θεωρεί πιθανή την αποταμίευση στο επόμενο 12μηνο, ενώ το 65% των καταναλωτών δηλώνει ότι μόλις τα βγάζει πέρα.Παράλληλα, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, πάνω από το ένα τέταρτο του πληθυσμού στην Ελλάδα βρίσκεται σε κατάσταση φτώχειας. Η εικόνα αυτή ενισχύει το επιχείρημα ότι η οικονομική μεγέθυνση από μόνη της δεν αρκεί ως δείκτης κοινωνικής προόδου, ιδιαίτερα όταν σημαντικό μέρος του πληθυσμού παραμένει υπό πίεση.
Ο ΟΗΕ υπογραμμίζει την αδυναμία του ΑΕΠ με παραδείγματα όπου η οικονομική δραστηριότητα αυξάνεται χωρίς να βελτιώνεται η ζωή των πολιτών. Μια δασική πυρκαγιά, για παράδειγμα, μπορεί να καταγράφεται ως ενίσχυση της οικονομίας μέσω συναλλαγών όπως η πώληση ξυλείας και οι δαπάνες αποκατάστασης, παρότι οι πραγματικές κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειες είναι αρνητικές.
Σε προηγούμενο άρθρο μας για την αύξηση του ελληνικού ΑΕΠ στο α’ τρίμηνο του 2026, είχαμε καταγράψει ετήσια άνοδο 2% και πιο ήπια τριμηνιαία μεταβολή 0,2%, με βασικό στήριγμα τις επενδύσεις παγίου κεφαλαίου. Είχαμε επίσης επισημάνει τη συμβολή κατανάλωσης και εξωτερικού εμπορίου, σκιαγραφώντας μια εικόνα ανθεκτικότητας της οικονομίας παρά το ασταθές διεθνές περιβάλλον.
Τελευταίες Greece Ειδήσεις
- Forex
- Crypto