Przewaga Azji pod względem wzrostu pogłębia lukę rozwojową w gospodarkach wschodzących
Grupa czołowych gospodarek azjatyckich zwiększa swoją przewagę dochodową i wzrostową nad resztą krajów rozwijających się, podczas gdy globalna ekspansja spowalnia w 2026 r. Pogłębiająca się luka wynika z tego, że industrializację i wzrost oparty na eksporcie coraz trudniej powielać w obliczu rosnących barier w strategicznych branżach.
Najważniejsze
- Według UNCTAD średnia produkcja na mieszkańca w ośmiu gospodarkach azjatyckich ma do 2026 r. osiągnąć poziom około dwukrotnie wyższy niż w innych gospodarkach rozwijających się.
- Oczekuje się, że Azja będzie odpowiadać za 59% światowego wzrostu w 2026 r., przy prognozowanym wzroście Indii, Indonezji i Chin odpowiednio o 7,3%, 5,2% i 4,5%.
- Azja przyciągnęła 561 mld USD bezpośrednich inwestycji zagranicznych typu greenfield w strategicznych sektorach w latach 2020–2025, czyli około trzy czwarte napływów do gospodarek rozwijających się, znacznie wyprzedzając Amerykę Łacińską i Afrykę.
Ten artykuł został przetłumaczony z oryginału. Przeczytaj oryginalną wersję przygotowaną przez naszego korespondenta tutaj.
Raport UNCTAD wskazuje na rozbieżne ścieżki wzrostu
Jak podaje UNCTAD, powołując się na Konferencję Narodów Zjednoczonych ds. Handlu i Rozwoju, jego raport Trade and Development Report 2026 pokazuje, że grupa ośmiu gospodarek azjatyckich przeszła od średniej produkcji na mieszkańca niższej niż w innych gospodarkach rozwijających się na początku lat 90. do prognozowanego poziomu około dwukrotnie wyższego w 2026 r.Grupa obejmuje Chiny, Indie, Indonezję, Malezję, Singapur, Wietnam, Specjalny Region Administracyjny Hongkong (Chiny) oraz chińską prowincję Tajwan. Ich średnia produkcja na mieszkańca wzrasta z około 4% średniej dla gospodarek rozwiniętych na początku lat 90. do prognozowanych 18% w 2026 r., podczas gdy pozostałe gospodarki rozwijające się zaczynają od około 10% i obniżają się nieznacznie do około 9%.
Oczekuje się, że Azja będzie odpowiadać za 59% światowego wzrostu w 2026 r. Prognozuje się, że gospodarka Indii wzrośnie o 7,3%, Indonezji o 5,2%, a Chin o 4,5%, podczas gdy globalny wzrost ma spowolnić do 2,6% z 2,9% w 2025 r., a wzrost w gospodarkach rozwijających się ma spaść do 4% z 4,7%.
Bariery w strategicznych sektorach zmieniają model rozwoju
Raport wskazuje, że industrializacja i eksport były kluczowe dla nadrabiania zaległości przez Azję, lecz tradycyjna produkcja w sektorach takich jak tekstylia i dobra konsumpcyjne nie zapewnia już takich samych możliwości rozwoju. Nawet w latach 2003–2013, gdy zarówno azjatyccy liderzy, jak i inne gospodarki rozwijające się zmniejszali dystans do rynków rozwiniętych, grupa azjatycka rozwijała się niemal czterokrotnie szybciej, a od połowy lat 2010. ich ścieżki jeszcze bardziej się rozeszły.Inwestycje coraz częściej kierują się do sektorów wymagających zaawansowanych technologii, finansowania na dużą skalę i specjalistycznych umiejętności. W 2025 r. półprzewodniki, infrastruktura AI i technologie czystej energii stanowią 44% wartości ogłoszonych bezpośrednich inwestycji zagranicznych typu greenfield, wobec 16% w 2020 r.
UNCTAD twierdzi, że coraz szersze stosowanie kontroli eksportu, kontroli inwestycji i ograniczeń technologicznych utrudnia gospodarkom później wchodzącym na rynek wejście do łańcuchów wartości i awansowanie w nich. Europa i Ameryka Północna przyciągają ponad połowę ogłoszonych inwestycji napływających do strategicznych sektorów w latach 2020–2025, podczas gdy gospodarki rozwijające się otrzymują większy udział jedynie w minerałach krytycznych i materiałach strategicznych.
W obrębie globalnego Południa Azja pozyskuje większość bezpośrednich inwestycji zagranicznych typu greenfield w strategicznych sektorach, przyciągając 561 mld USD w latach 2020–2025, w porównaniu z 126 mld USD w Ameryce Łacińskiej i 71 mld USD w Afryce. Około trzy czwarte łącznej wartości dla gospodarek rozwijających się trafia do Azji, co podkreśla, że dostęp do kapitału i technologii staje się coraz bardziej skoncentrowany.
Nasza wcześniejsza analiza perspektyw wzrostu Chin w trzecim kwartale omawiała oczekiwania dotyczące umiarkowanego przyspieszenia wspieranego przez nowe działania polityczne, w tym ukierunkowane obniżki stóp, dopłaty do kredytów hipotecznych oraz wykorzystanie dodatkowych limitów zadłużenia rządowego. Wskazywała również, jak silniejszy eksport i produkcja przemysłowa równoważyły słaby popyt krajowy oraz utrzymującą się presję w sektorze nieruchomości, utrzymując wzrost w pobliżu dolnej granicy rocznego przedziału celu Pekinu.