Anthropic Wall Street’ni zabt etdi: tarixdagi eng yirik IPO

Anthropic Wall Street’ni zabt etdi: tarixdagi eng yirik IPO
Anthropic IPO’si qanday o‘tdi

​Claude dasturchisi Anthropic birjaga chiqish orqali 100 milliard dollardan ortiq mablag‘ jalb qildi va Elon Muskning SpaceX kompaniyasi o‘rnatgan rekordni yangiladi. Texnologiya sektoridagi pasayishga qaramay, investorlar Anthropic aksiyalarini sotib olish uchun navbatga turdi. Biroq kompaniyaning 1,5 trillion dollarlik bahosi ortida hali foyda ko‘rmagan biznes turibdi.

Ushbu maqola asl nusxadan tarjima qilingan. Muxbirimiz tomonidan tayyorlangan asl nusxasini o'qing bu yerda.

Anthropic aksiyalari atrofidagi shov-shuv

18-noyabr, chorshanba kuni Anthropic IPO uchun yakuniy narxni har bir aksiya uchun 83 dollar etib belgilaganini e’lon qildi. Kompaniya dastlab aksiyalarni 78 dollardan yuqori bo‘lmagan narxda sotishni rejalashtirgan edi, ammo kuchli talab nafaqat narxni oshirish, balki taklif hajmini 980 million aksiyagacha ko‘paytirish imkonini ham berdi. Anthropicning o‘zi 956,4 million aksiya, uning yetti hammuassisi esa yana 23,6 million aksiya sotdi.

IPO orqali 81,3 milliard dollar jalb qilindi. Anthropic, shuningdek, Google, Microsoft, Nvidia va AMD kabi yirik texnologiya kompaniyalari ishtirokida 26 milliard dollarlik xususiy joylashtirishni tashkil qildi. Nvidia’ning o‘zi 10 milliard dollar investitsiya qilish majburiyatini oldi. Ikki bitimning umumiy qiymati 107,3 milliard dollarga yetdi.

Bloomberg ma’lumotlariga ko‘ra, Anthropic aksiyalariga talab dastlabki taklif hajmidan qariyb yetti baravar yuqori bo‘lgan. Bu fond bozori uchun murakkab sharoitda yuz berdi: Nasdaq 100 indeksi hafta davomida 4,4% yo‘qotdi, Nvidia aksiyalari esa faqat chorshanbaning o‘zida yana 2,9% ga pasaydi. Investorlar sun’iy intellektni rivojlantirish uchun ketayotgan ulkan xarajatlar va texnologiya kompaniyalari bu investitsiyalarni foydaga aylantira olish-olmasligidan tobora ko‘proq xavotirda.

Shunga qaramay, Anthropic’ning to‘liq suyultirilgan bahosi taxminan $1,5 trillionga yetdi. Nasdaq’da savdolar 19-noyabr, payshanba kuni ANT ticker belgisi ostida boshlanishi kutilmoqda.

Startapdan trillion dollarlik kompaniyagacha

Anthropic tarixi 2021-yilda, Dario Amodei boshchiligidagi yetti nafar tadqiqotchi OpenAI’dan chiqib, o‘z kompaniyasini tashkil etganida boshlandi. Ular ChatGPT bilan raqobatlasha oladigan xavfsiz sun’iy intellektni ishlab chiqishga e’tibor qaratishga qaror qilishdi. Anthropic’ning asosiy mahsuloti Claude bo‘ldi — kompaniya korporativ mijozlarga faol ravishda taklif qila boshlagan sun’iy intellekt modellari oilasi.

Dasturchilarga kod yozish, uni ko‘rib chiqish va xatolarini tuzatishda yordam beradigan Claude Code muhim yutuq bo‘ldi. 2024-yilda Krishna Rao Anthropic’ga moliyaviy direktor sifatida qo‘shilganida, kompaniyaning yillik hisobdagi daromadi taxminan $250 millionni tashkil etgan. 2026-yil oktabr oyi oxiriga kelib, bu ko‘rsatkich $81 milliardga yetdi.

Moliyaviy hisobotlariga ko‘ra, Anthropic 2026-yilning dastlabki to‘qqiz oyida $33,24 milliard daromad oldi, bu bir yil avvalgi ko‘rsatkichdan taxminan 1 200% ko‘p. Biroq, bu jadal o‘sish kompaniyani hali foydaga olib chiqmadi. Shu davrda kompaniya $104 milliard sof zarar ko‘rganini ma’lum qildi, ammo bu summaning katta qismi sun’iy intellektni ishlab chiqishga bevosita sarflangan xarajatlarga emas, balki moliyaviy majburiyatlarni buxgalteriya hisobi bo‘yicha qayta baholashga to‘g‘ri keladi.

Daromad oshgani sari Anthropic xodimlari soni ham ko‘paydi. 2024-yil oxirida kompaniyada qariyb 940 kishi ishlagan bo‘lsa, 2026-yil sentabriga kelib, xodimlar soni 5 300 nafarga yetdi. Anthropic mutaxassislarni faol ravishda ishga yollab, ularga nafaqat yuqori maosh, balki aksiyalar uchun opsionlarni ham taklif qildi. Masalan, 2024-yilda hatto ma’muriy xodimlarga ham yiliga $140 000 dan $190 000 gacha maosh va kompaniya ulushidan taklif etilgan.

IPO’dan so‘ng ushbu aksiyalar opsionlari ilk xodimlarga ulkan boylik keltirishi mumkin. Sacra tadqiqot firmasining hisob-kitoblariga ko‘ra, Anthropic’ning hozirgi va sobiq taxminan 2 800 nafar xodimi har biri kamida $1 million qiymatidagi aksiyalarga ega bo‘lishi mumkin.

Muskning rekordi yangilandi, ammo xatarlar saqlanib qolmoqda

Anthropic’ning minglab xodimlari kutilmaganda orttirgan boyligiga ko‘nikayotgan bir paytda, Wall Street uning IPO’sini 2026-yildagi yana bir yirik listing — Elon Muskning SpaceX kompaniyasining birjaga chiqishi bilan taqqoslamoqda. Iyun oyida kosmik kompaniya dastlab $75 milliard jalb qildi, qo‘shimcha aksiyalar sotilgach, bu summa $85,7 milliardga yetdi. Anthropic xususiy investitsiyalarni hisobga olmaganda ham dastlabki rekorddan oshib ketishga muvaffaq bo‘ldi.

Biroq bozor qiymati bo‘yicha Musk kompaniyasi hamon oldinda. SpaceX birjaga taxminan $1,77 trillion baholanish bilan chiqdi, keyinchalik bu ko‘rsatkich $1,9 trillionga ko‘tarildi. IPO vaqtida Anthropic’ning qiymati taxminan $1,5 trillion deb baholandi. SpaceX aksiyalari savdoning ilk kunida 19% ga ko‘tarildi, noyabr o‘rtalariga kelib esa IPO narxidan qariyb 7% yuqori narxda savdo qilinayotgan edi. Investorlar Anthropic aksiyalari ham muvaffaqiyatli debyut qilishini kutmoqda: savdolar boshlanishidan oldin ular IPO narxidan 20% dan 26% gacha yuqori narxda, kulrang bozor platformalarida savdo qilinayotgan edi.

Ammo Anthropic’ning kelajak istiqbollari investorlar ishtiyoqidangina iborat emas. Kompaniya sun’iy intellekt modellarini o‘qitish va ishlatish uchun zarur hisoblash quvvatiga ulkan mablag‘ sarflaydi. U Nvidia va AMD’dan uskunalar sotib oladi, Amazon va Google taqdim etadigan infratuzilmadan foydalanadi hamda hisoblash resurslari uchun uzoq muddatli shartnomalar tuzadi.

2027-yilda birjaga chiqishga tayyorlanayotgan OpenAI bilan raqobat bosimni yanada kuchaytirmoqda. Shu bilan birga, Anthropic sun’iy intellekt xavfsizligiga oid yondashuvini himoya qilishi kerak. Bu yil Pentagon bilan sun’iy intellektdan harbiy maqsadlarda foydalanish borasidagi kelishmovchiliklar yuzlab million dollarlik davlat shartnomasini xavf ostiga qo‘ydi. Anthropic IPO prospektining 90 sahifadan ortig‘ini noaniq talab, infratuzilma xarajatlari va hukumat tomonidan qo‘yilishi mumkin bo‘lgan cheklovlarni o‘z ichiga olgan xatarlarni bayon etishga bag‘ishladi.

G‘alabadan achchiq haqiqat sari

Anthropic texnologiya sektori pasayishiga qaramay, investorlar sun’iy intellektga rekord miqdorda sarmoya kiritishga tayyor ekanini ko‘rsatdi. Kompaniya taklif hajmi bo‘yicha SpaceX’dan o‘zib ketdi, biroq bozor kapitallashuvi bo‘yicha undan ortda qolmoqda. Shu bilan birga, IPO’ga kuchli talab ommaviy savdolar boshlangach ham Anthropic aksiyalari xuddi shunday jozibador bo‘lib qolishini kafolatlamaydi.

Claude dasturchisi uchun eng katta sinov endi boshlanmoqda. Anthropic ulkan xarajatlar va OpenAI bilan keskin raqobat sharoitida daromadining tez o‘sishini haqiqiy foydaga aylantira olishini isbotlashi kerak. Zero, Anthropic’ning $1,5 trillionlik bahosi uning hozirgi moliyaviy natijalarini emas, balki investorlarning kelajakka oid kutishlarini aks ettiradi.

Ushbu material uchinchi tomon fikrlarini o'z ichiga olishi mumkin, ushbu veb-sahifadagi ma'lumotlar va ma'lumotlarning hech biri bizning Ogohlantirish bo'yicha investitsiya maslahati hisoblanmaydi. Biz qat'iy Tahririy yaxlitlikka rioya qilsak-da, ushbu postda hamkorlarimizning mahsulotlariga havolalar bo'lishi mumkin.