Elon Musk imperiyasi: Tesla va SpaceX nega birlashishi mumkin?

Barcha yangiliklar

Asosiy yangiliklar

Tahririyat tanlovi

Aksiyalar

Kriptovalyutalar

Iqtisodiyot

Valyutalar

Xomashyolar

Biznes va boylik

Bozor ovozlari

Eugene Komchuk

15.10.2026

Elon Musk imperiyasi: Tesla va SpaceX nega birlashishi mumkin? — Nega ikki kompaniyani birlashtirish kerak?

Barclays tahlilchilarining fikricha, Elon Musk yaqin oylarda Tesla va SpaceX birlashishini e’lon qilishi mumkin. Ikki kompaniyaning umumiy taxminiy qiymati qariyb $3,6 trillionni tashkil etadi. Ammo milliarder nega allaqachon yaqindan hamkorlik qilayotgan ikki biznesni birlashtirmoqchi?

Ushbu maqola asl nusxadan tarjima qilingan. Muxbirimiz tomonidan tayyorlangan asl nusxasini o'qing bu yerda.

Birlashuv qachon yuz berishi mumkin?

Tesla va SpaceX o‘rtasidagi ehtimoliy birlashuv Tesla’ning yillik aksiyadorlar yig‘ilishidan oldin e’lon qilinishi mumkin; bu yig‘ilish 2026-yil 6-dekabrdan kechiktirmay o‘tkazilishi kerak. Barclays’ga ko‘ra, kelishuvni e’lon qilish uchun oktabr eng maqbul vaqt bo‘lardi, chunki kompaniyalarga aksiyadorlar ovoz berishiga tayyorgarlik ko‘rish uchun vaqt kerak.

X dagi postni ko‘rish Yuklanmoqda...

Tvitt muallif tomonidan o‘chirildi.

Lekin biz hamma narsani saqlab oldik 🙂.

Yanvar oyida SpaceX Tesla bilan ehtimoliy birlashuvni ko‘rib chiqqan edi. Biroq Musk oxir-oqibat boshqa yo‘lni tanladi: SpaceX uning Grok chatbotini ishlab chiquvchi AI startapi xAI’ni sotib oldi.

Barclays birlashuv haqidagi e’lon Tesla’ning yillik aksiyadorlar yig‘ilishi bilan bog‘liq bo‘lmaydigan ssenariyni ham ko‘rib chiqmoqda. Bunday holatda tahlilchilar ehtimoliy kelishuv haqidagi yangiliklar keyingi 6–12 oy ichida paydo bo‘lishini kutmoqda.

Barclays eng ehtimoliy ssenariy SpaceX’ning Tesla’ni naqd to‘lovlarsiz, faqat aksiyalar evaziga sotib olishi deb hisoblamoqda. Hozir SpaceX’ning qiymati qariyb $2,1 trillion, Tesla’niki esa taxminan $1,5 trillionga baholanmoqda. Bu ikki kompaniyaning umumiy qiymatini $3,6 trillionga olib keladi.

Robotlardan sun’iy yo‘ldoshlargacha

Tesla va SpaceX turli sohalarda faoliyat yuritadi, biroq ularning loyihalari tobora chambarchas bog‘lanmoqda. Tesla avtonom boshqariladigan avtomobillar va Optimus gumanoid robotlarini ishlab chiqmoqda. xAI ’ni sotib olgach, SpaceX Grok chatbotini va boshqa sun’iy intellekt texnologiyalarini nazorat qila boshladi.

X dagi postni ko‘rish Yuklanmoqda...

Tvitt muallif tomonidan o‘chirildi.

Lekin biz hamma narsani saqlab oldik 🙂.

Ularning eng yirik qo‘shma loyihalaridan biri — Terafab yarimo‘tkazgichlar ishlab chiqarish korxonasi. Musk tashqi yetkazib beruvchilarga qaramlikni kamaytirish uchun ikkala kompaniya uchun chiplar ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yishni maqsad qilgan. Ishlab chiqarish quvvatining bir qismi orbital sun’iy yo‘ldoshlarda ishlashga mo‘ljallangan protsessorlar ishlab chiqarishga ham sarflanishi kutilmoqda.

Biroq kompaniyalar o‘rtasidagi hamkorlik ularning alohida direktorlar kengashlari, budjetlari va aksiyadorlari bilan murakkablashmoqda. Musk ikkala biznesga ham rahbarlik qilayotgan bo‘lsa-da, yirik investitsiyalar va ular o‘rtasidagi bitimlar uchun alohida tasdiq talab etiladi. Bu, ayniqsa, qimmat rivojlantirish loyihalari xarajatlarini bo‘lishishda muhim.

Barclays tahlilchilariga ko‘ra, birlashuv bu to‘siqlarni bartaraf etishga yordam beradi. Alohida muzokaralar va tasdiqlash jarayonlari o‘rniga kompaniyalar yagona boshqaruv tuzilmasi doirasida qaror qabul qilishi mumkin. Tahlilchilar loyihalarni tezlashtirishdan olinadigan foyda operatsion xarajatlarni tejashdan ko‘ra kattaroq bo‘lishiga ishonmoqda.

Imperiya ustidan nazorat va aksiyadorlar manfaatlari

Ehtimoliy birlashuvning yana bir sababi — Muskning o‘z bizneslari ustidan nazoratini kuchaytirish istagi. Milliarder avvalroq sun’iy intellekt va robototexnika rivojiga yetarlicha ta’sir ko‘rsatish uchun Tesla’ning taxminan 25 foiziga egalik qilishni xohlashini aytgan. Biroq SpaceX bilan birlashuv unga ancha katta nazorat berishi mumkin.

Barclays hisob-kitoblariga ko‘ra, SpaceX Tesla’ni sotib olsa, Musk birlashgan kompaniyaning taxminan 37 foiziga egalik qilgan holda ovoz berish huquqlarining qariyb 56 foizini saqlab qoladi. Bunga SpaceX’dagi aksiyalar tuzilmasi, ya’ni turli aksiyalar sinflariga turlicha ovoz berish huquqlari berilgani sabab bo‘ladi. Hozir Musk SpaceX’ning taxminan 48 foiziga egalik qiladi, biroq ovozlarning qariyb 82 foizini nazorat qiladi.

Musk uchun moliyaviy manfaatlar ham nihoyatda katta. Forbes ma’lumotlariga ko‘ra, Tesla va SpaceX aksiyalari o‘sishi ortidan uning boyligi oktabr oyida yana $1 trillionga yetdi. Boyligining katta qismi ushbu kompaniyalarga bog‘liq bo‘lgani sababli, ehtimoliy birlashuv shartlari uning shaxsiy kapitaliga bevosita ta’sir qiladi.

X dagi postni ko‘rish Yuklanmoqda...

Tvitt muallif tomonidan o‘chirildi.

Lekin biz hamma narsani saqlab oldik 🙂.

Biroq birlashuv Tesla va SpaceX aksiyadorlari, shuningdek, monopoliyaga qarshi regulyatorlar tomonidan tasdiqlanishi kerak. Asosiy masalalardan biri aksiyalarni ayirboshlash shartlari bo‘ladi, chunki ikkala kompaniya investorlari ham adolatli baholashga rozi bo‘lishi kerak. Muskning har ikki kompaniyadagi rahbarlik lavozimlari qo‘shimcha murakkabliklarni keltirib chiqarishi mumkin.

Birlashuvmi yoki hamkorlikmi

Tesla va SpaceX o‘rtasidagi ehtimoliy kelishuv tarixdagi eng yirik korporativ birlashuvlardan biriga aylanishi mumkin. Biroq uning muvaffaqiyati nafaqat Musk rejalariga, balki kompaniyalar bitimning iqtisodiy manfaatlarini aksiyadorlariga isbotlay olishiga ham bog‘liq bo‘ladi.

Hozircha Tesla va SpaceX rasmiy ravishda birlashmasdan, qo‘shma loyihalarni rivojlantirishda davom etmoqda. Shu sababli investorlar yagona kompaniya ikki mustaqil biznesga qaraganda samaraliroq ishlay oladimi va bunday manfaatlar ko‘p trillion dollarlik kelishuv xarajatlari hamda xatarlarini oqlaydimi, degan savolga baho berishi kerak.

Ushbu material uchinchi tomon fikrlarini o'z ichiga olishi mumkin, ushbu veb-sahifadagi ma'lumotlar va ma'lumotlarning hech biri bizning Ogohlantirish bo'yicha investitsiya maslahati hisoblanmaydi. Biz qat'iy Tahririy yaxlitlikka rioya qilsak-da, ushbu postda hamkorlarimizning mahsulotlariga havolalar bo'lishi mumkin.

Maqola sizga yoqdimi?