W miarę utrzymywania się wysokich cen ropy kalendarz działań wojennych w Iranie może ulec wydłużeniu

Odkąd 28 lutego 2026 r. rozpoczęła się wspólna kampania uderzeniowa Stanów Zjednoczonych i Izraela, konflikt zmienił się z militarnej osi czasu w energetyczny wąwóz napędzany żądaniami politycznymi.

Międzynarodowa Agencja Energetyczna określiła zakłócenia jako historycznie duże, a przepływ ropy naftowej i produktów przez cieśninę Ormuz spadł z około 20 milionów baryłek dziennie przed wojną do "strużki", co skłoniło głównych producentów z Zatoki Perskiej do gwałtownego zmniejszenia produkcji i uruchomienia skoordynowanego awaryjnego uwolnienia 400 milionów baryłek. W dniu 16 marca 2026 r. cena ropy Brent nadal wynosiła około 102,9 USD za baryłkę, przy czym ponownie skupiono się na strajkach i zagrożeniach związanych z krytyczną infrastrukturą eksportową, taką jak wyspa Kharg.

Uważamy, że konflikt prawdopodobnie potrwa dłużej niż publiczne wytyczne prezydenta Donalda Trumpa, w których zasugerował, że może on zakończyć się "wkrótce" w początkowym okresie od czterech do pięciu tygodni. Ceny ropy naftowej mogą utrzymywać się powyżej 100 USD za baryłkę przez wiele miesięcy. Czas trwania konfliktu zależy w mniejszym stopniu od rozwoju sytuacji na polu bitwy, a bardziej od trzech czynników: niemożliwych do pogodzenia warunków zawieszenia broni, zachęt dla przywódców, które podnoszą koszt kompromisu, oraz globalnego przesunięcia w kierunku awaryjnych środków energetycznych, które zakładają przedłużające się zakłócenia.

Co przedłuża konflikt

Po drugie, ego i ambicja Trumpa mają znaczenie, ponieważ spersonalizował on zarówno oś czasu, jak i definicję zwycięstwa. W wywiadach i wypowiedziach stwierdził, że wojna zakończy się "wkrótce", odniósł się do początkowych ram czasowych od czterech do pięciu tygodni i zasugerował, że sam zdecyduje, kiedy przestać ("kiedy tylko zechcę, to się skończy"). Jednocześnie oscylował między deklarowaniem zwycięstwa a naleganiem, by USA "dokończyły robotę", a także publicznie wiązał powojenne wyniki z wyborem nowych irańskich przywódców akceptowalnych dla Waszyngtonu. Badania nad przywództwem sugerują, że wojny mogą trwać dłużej, gdy przywódcy opierają się wyjściom, które wyglądają na przegrane, a zamiast tego dążą do wyników, które są wyraźnie odczytywane jako "zwycięstwa".

Wykres 1. Irańskie warunki zakończenia wojny

Po trzecie, globalna reakcja polityczna wygląda na postawę trwającą miesiące, a nie tygodnie, a same te działania mogą zacieśnić rynki. Tajlandia nakazała urzędnikom państwowym pracę z domu, ograniczenie podróży i zużycia energii elektrycznej oraz podniesienie nastaw klimatyzacji w celu oszczędzania energii. Wietnamskie ministerstwo handlu wezwało firmy do zachęcania do pracy z domu "jeśli to możliwe", aby oszczędzać paliwo w obliczu niedoborów i gwałtownych wzrostów cen.

Pakistan ogłosił zamknięcie szkół, czterodniowy tydzień pracy i znaczne cięcia rządowych dodatków paliwowych w celu ograniczenia konsumpcji. Chiny zdecydowały się wstrzymać marcowy eksport rafinowanych paliw, aby zapobiec krajowym niedoborom, ograniczając regionalną dostępność oleju napędowego i paliwa lotniczego. Japonia zobowiązała się do uwolnienia rekordowych 80 milionów baryłek zapasów, a Korea Południowa nałożyła limit cen paliwa i ograniczyła gromadzenie zapasów. Niemcy zgodziły się uwolnić rezerwy strategiczne i ograniczyć wzrost cen paliw. Decyzje te są sygnałem, że rządy zachowują się tak, jakby zakłócenie nie było krótkotrwałym skokiem, ale trwałym wydarzeniem wymagającym racjonowania, wykorzystania zapasów i ograniczenia popytu.

Wykres 2. Szlak żeglugowy w cieśninie Ormuz

Te nadzwyczajne posunięcia odzwierciedlają rzeczywistość, w której główną dźwignią ekonomiczną wojny jest cieśnina Ormuz. Przed kryzysem przez cieśninę przepływało około 20 milionów baryłek ropy i produktów dziennie - około jednej piątej globalnego zużycia ropy naftowej i płynów według szacunków amerykańskiej EIA. IEA szacuje, że tylko około 3,5-5,5 miliona baryłek dziennie przepustowości rurociągów może ominąć Ormuz, co oznacza, że większość zakłóconego wolumenu nie może być "przekierowana" wokół punktu dławiącego.

Zakłócenie cieśniny Ormuz: Dławik, a nie objazd

Marcowy raport MAE na temat rynku ropy naftowej opisuje obecny epizod jako największe zakłócenie dostaw w historii globalnego rynku ropy naftowej, z przepływami zredukowanymi do strużki i producentami z Zatoki Perskiej zmniejszającymi wydobycie o co najmniej 10 milionów baryłek dziennie. Przepływy produktów rafinowanych są bliskie zatrzymania, a ponad 3 miliony baryłek dziennie regionalnych mocy rafineryjnych zostało zamkniętych, zaostrzając niedobory poza ropą naftową. 400 milionów baryłek awaryjnie uwolnionych przez IEA jest historycznie duże, ale stanowi około 20 dni z 20 milionami baryłek dziennie zakłóconych przepływów.

Właśnie dlatego ropa może utrzymywać się powyżej 100 USD za baryłkę przez wiele miesięcy. W dniu 16 marca cena ropy Brent nadal wynosiła około 103 USD, nawet po ogłoszeniu awaryjnych uwolnień, sygnalizując, że rynki wyceniają zarówno fizyczny niedobór, jak i trwałą premię za ryzyko. Reuters podkreśla, że przywrócenie "normalnego" ruchu tankowców zależy od wiarygodnych gwarancji bezpieczeństwa ze strony Iranu, a zdolność Iranu do utrzymywania tanich zakłóceń może przetrwać formalne "zakończenie działań bojowych". Nawet jeśli walki szybko ustąpią, Reuters ostrzega, że tygodnie lub miesiące wyższych cen paliw mogą się utrzymywać, ponieważ terminale i sieci logistyczne potrzebują czasu na ponowne uruchomienie, a ubezpieczenie żeglugi i postrzeganie ryzyka mogą opóźniać strzelaninę.

Implikacje inwestycyjne

Biorąc pod uwagę impas w zawieszeniu broni i skalę zakłóceń w Hormuz, moim podstawowym scenariuszem jest przedłużający się reżim "żeglugi wysokiego ryzyka", w którym ropa naftowa pozostaje strukturalnie oferowana, a zmienność pozostaje podwyższona. Jeśli chodzi o akcje, należy skupić się na spółkach, które mają bezpośredni wpływ na wyższe ceny ropy naftowej i produktów. Wysokiej jakości zintegrowane spółki główne, zdyscyplinowane spółki wydobywcze z silnymi wolnymi przepływami pieniężnymi oraz wybrane spółki świadczące usługi na polach naftowych, które korzystają z wyższej aktywności i siły cenowej. W przypadku bardziej defensywnego nastawienia, operatorzy średniego szczebla / rurociągów z przepływami pieniężnymi opartymi na opłatach mogą zapewnić dochód przy jednoczesnym utrzymaniu ekspozycji na energię.

Dla wyrafinowanych inwestorów, którzy potrafią zarządzać depozytem zabezpieczającym, długa pozycja na Brent lub WTI może bezpośrednio wyrażać tę tezę, ale wielkość pozycji powinna zakładać nagłe, wywołane nagłówkami odwrócenie sytuacji i skoordynowane publikacje akcji. W przypadku opcji preferuję struktury o zdefiniowanym ryzyku. Przykłady obejmują spready kupna Brent, kalendarze z terminem rozliczenia na kilka następnych miesięcy lub kołnierze w przypadku zabezpieczania fizycznej ekspozycji. Unikaj nagich strategii short-vol, podczas gdy ryzyko związane z dronami i kopalniami pozostaje wysokie.

Wreszcie, jeśli chodzi o waluty, utrzymująca się ropa o wartości 100 USD wywiera presję na dużych importerów netto poprzez szersze deficyty na rachunku obrotów bieżących. Ostrożne podejście polega na zajmowaniu długich pozycji w USD względem koszyka wrażliwych walut importerów lub selektywnie długich pozycji w walutach powiązanych z towarami (CAD/NOK) względem importerów, z ciasnymi stopami.

Jeśli zdecydujesz się działać w oparciu o swój apetyt na ryzyko, poniższa lista najlepszych maklerów giełdowych do inwestowania może być pomocna. Daje ci ona szybki sposób na porównanie zaufanych platform, dzięki czemu możesz łatwo otworzyć konto i zawierać transakcje z nieco większą przejrzystością i kontrolą.