ZUS wypłaca wyższy zasiłek pogrzebowy, pełna kwota 7 tys. zł nie dla każdego
Od początku 2026 roku zasiłek pogrzebowy wynosi 7 tys. zł, po podwyżce z poziomu 4 tys. zł obowiązującego od 2011 roku. Wyższa stawka nie oznacza jednak automatycznie pełnej wypłaty dla każdego wnioskodawcy, ponieważ zasady rozliczenia zależą od stopnia pokrewieństwa i rodzaju poniesionych kosztów.
Najważniejsze
- Od 1 stycznia 2026 r. zasiłek pogrzebowy wzrósł o 3 tys. zł do 7 tys. zł, z możliwością waloryzacji od 1 marca przy inflacji powyżej 5 proc.
- Od stycznia do września 2026 r. w Polsce wypłacono 299,1 tys. świadczeń na łączną kwotę 1 mld 870 mln zł, ze średnią wypłatą 6 252,67 zł.
- Członkowie rodziny otrzymują pełne 7 tys. zł, a osoby lub instytucje spoza rodziny zwrot wyłącznie udokumentowanych kosztów do tej wysokości.
Zasady wypłaty i skala świadczeń w 2026 roku
Jak przypomina PIT.pl, od 1 stycznia 2026 roku zasiłek pogrzebowy wzrósł o 3 tys. zł do 7 tys. zł, a przepisy przewidują także jego waloryzację od 1 marca, jeśli inflacja w poprzednim roku przekroczy 5 proc. Od stycznia do września 2026 r. w całym kraju wypłacono 299,1 tys. takich świadczeń na łączną kwotę 1 mld 870 mln zł, a przeciętna wypłata wyniosła 6 252,67 zł.O świadczenie może ubiegać się osoba, która pokryła koszty pogrzebu osoby ubezpieczonej w ZUS, emeryta, rencisty albo członka rodziny świadczeniobiorcy. Prawo do zasiłku obejmuje także przypadki śmierci osoby, która nie miała jeszcze formalnie ustalonego prawa do emerytury lub renty, ale w dniu śmierci spełniała warunki do ich przyznania.
Do grona członków rodziny zaliczają się m.in. małżonek, także pozostający w separacji, rodzice, dzieci, rodzeństwo, dziadkowie i wnuki. Świadczenie może otrzymać również osoba niespokrewniona, pracodawca, dom pomocy społecznej, gmina, powiat albo osoba prawna kościoła lub związku wyznaniowego, jeśli to oni ponieśli koszty pochówku.
Kluczowe znaczenie ma podział wnioskodawców na dwie grupy. Jeśli koszty pogrzebu pokrywa członek rodziny zmarłego, otrzymuje pełne 7 tys. zł niezależnie od faktycznych wydatków, natomiast osobom spoza rodziny i instytucjom ZUS zwraca udokumentowane koszty, ale maksymalnie do tej kwoty. Gdy za pogrzeb płaci kilka osób lub podmiotów, świadczenie jest dzielone proporcjonalnie do poniesionych kosztów.
Najczęstsze błędy we wnioskach i wymagane dokumenty
Przy ustalaniu prawa do świadczenia ZUS uwzględnia wyłącznie wydatki bezpośrednio związane z pochówkiem, poniesione od chwili śmierci do zakończenia pogrzebu. Do refundacji nie są zaliczane koszty zakupu pomnika lub nagrobka, organizacji stypy ani opłaty dla zakładu pogrzebowego za samo złożenie dokumentów w ZUS.Prawo do zasiłku nie przysługuje także wtedy, gdy jedynym przedstawionym dokumentem jest faktura za kwiaty. Jeśli nie można przedłożyć rachunku za trumnę lub urnę, konieczne jest wyjaśnienie przyczyn takiego braku.
Aby otrzymać świadczenie, należy złożyć wniosek Z-12, osobiście w placówce ZUS, pocztą, przez eZUS albo za pośrednictwem upoważnionego zakładu pogrzebowego. Do wniosku trzeba dołączyć przede wszystkim rachunki potwierdzające poniesione koszty, a w zależności od sytuacji także dokumenty dotyczące zgonu lub martwego urodzenia dziecka, zaświadczenie o umieszczeniu dziecka w rodzinie zastępczej albo odpowiednie akty sporządzone za granicą.
Jeśli ZUS nie może samodzielnie potwierdzić pokrewieństwa ze zmarłym, wzywa do dostarczenia dodatkowych dokumentów i wyznacza termin nie krótszy niż 14 dni od otrzymania wezwania. Wniosek o zasiłek pogrzebowy trzeba złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, której pochówek został opłacony, a gdy wcześniejsze złożenie dokumentów było niemożliwe z przyczyn niezależnych od wnioskodawcy, termin biegnie od dnia pogrzebu i wymaga odpowiedniego potwierdzenia, np. zaświadczeniem policji lub prokuratury.
W naszym wcześniejszym artykule o międzynarodowych dniach poradnictwa emerytalno-rentowego ZUS na 2026 rok opisywaliśmy program spotkań i webinarów dla Polaków pracujących lub mieszkających za granicą. Wyjaśnialiśmy, gdzie będą prowadzone konsultacje oraz że wsparcie ma pomóc w ustalaniu uprawnień i kompletowaniu dokumentów przy łączeniu okresów ubezpieczenia z Polski i innych krajów.