PIP wyznacza granice dla B2B i zleceń po rozszerzeniu uprawnień
Po wejściu w życie nowych przepisów rozszerzających uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy rośnie znaczenie interpretacji pokazujących, kiedy współpraca na B2B lub zleceniu może zostać uznana za stosunek pracy. Dotychczasowe 19 interpretacji obejmujących 20 stanów faktycznych wskazuje, że o ocenie nie przesądzają nazwa umowy ani sam zawód, lecz rzeczywisty sposób wykonywania pracy.
Najważniejsze
- PIP uzyska prawo do stwierdzania stosunku pracy decyzją administracyjną od 8 lipca 2026 roku, zwiększając ryzyko dla modeli B2B i umów zleceń.
- W 19 interpretacjach PIP z 8 października 2026 roku, kluczowe są kryteria podporządkowania i samodzielności przy ocenie charakteru współpracy.
- Dla firm rośnie konieczność audytu warunków faktycznych, gdyż wysoki stopień kontroli i podporządkowania sprzyja rekwalifikacji umów cywilnoprawnych na etat.
Kryteria oceny po zmianie przepisów
Jak podaje PIT.pl, przepisy pozwalające Państwowej Inspekcji Pracy stwierdzać istnienie stosunku pracy w drodze decyzji administracyjnej obowiązują od 8 lipca 2026 roku. W praktyce wywołuje to pytania firm i osób współpracujących w modelu B2B lub na podstawie umów cywilnoprawnych o to, które rozwiązania pozostają dopuszczalne także w już działających relacjach biznesowych.W Informatorze wydanym przez PIP w lipcu 2026 roku oraz w opublikowanych interpretacjach powtarzają się dwa główne kryteria, podporządkowanie oraz samodzielność. Im większa kontrola nad czasem, miejscem i sposobem wykonywania pracy, tym wyższe ryzyko uznania relacji za stosunek pracy; im większa swoboda organizacyjna i odpowiedzialność za rezultat, tym większa szansa na utrzymanie cywilnoprawnego charakteru współpracy.
Na stronie rządowej według stanu na 8 października widnieje 19 interpretacji dotyczących 20 stanów faktycznych. Wśród spraw odnoszących się do działalności gospodarczej PIP akceptuje m.in. współpracę z kontraktorami IT, Project Managerami realizującymi projekty IT, osobami wdrażającymi systemy informatyczne, radcami prawnymi i lekarzem na kontrakcie, choć zakwestionowała model dotyczący obsługi biurowej szkoły językowej.
Wpływ na firmy i rynek pracy
Więcej ocen wskazujących na cechy stosunku pracy pojawia się przy umowach zlecenia i umowach o świadczenie usług. Dotyczy to m.in. studentów zatrudnianych przez agencje pracy tymczasowej, barberów, fryzjerów, kelnerów, handlowców pracujących w marketingu, kierowców, prac magazynowych i produkcyjnych oraz opiekunów osób starszych i dzieci, choć w części przypadków PIP dopuściła także cywilnoprawną formę współpracy, w tym dla handlowców, kierowców rozwożących pieczywo i opiekunów osób starszych.Porównanie dwóch typów pracy kierowców pokazuje, że decydujące znaczenie ma organizacja pracy. Kierowcy dowożący dzieci z niepełnosprawnościami na stałej trasie, przy ustalonych godzinach i podporządkowaniu, powinni według PIP pracować na etacie, podczas gdy przy rozwożeniu pieczywa o utrzymaniu zlecenia przesądzają brak obowiązku stałej dostępności oraz dobrowolność przyjmowania kursów.
Dla przedsiębiorców oznacza to potrzebę przeglądu realnych warunków współpracy, a nie tylko zapisów kontraktowych. Obowiązek pracy w określonych godzinach i miejscu, stała dostępność, wykonywanie bieżących poleceń, korzystanie z narzędzi zapewnianych przez zlecającego i włączenie w jego bieżący proces pracy zwiększają ryzyko zakwestionowania modelu, natomiast samodzielna organizacja pracy, możliwość odmowy zadania lub skorzystania z zastępstwa oraz rozliczenie nastawione na rezultat wspierają ocenę właściwą dla B2B lub innej umowy cywilnoprawnej.
W naszym wcześniejszym materiale o zapowiadanej ustawie z 13 października 2026 r. opisywaliśmy plan reform obejmujących przepisy pracownicze oraz rozwiązania podatkowe dla firm, które mogą przełożyć się na warunki prowadzenia działalności i zatrudnienie. Zwracaliśmy też uwagę, że w tle pojawiają się kolejne działania legislacyjne wpływające na otoczenie regulacyjne biznesu, a ostateczny efekt dla przedsiębiorców zależeć będzie od szczegółów projektu i sposobu wdrożenia.