Darina Pashchenko

Polska Komisja Wenecka krytykuje projekt ustawy o sądach prezydenta

Polska Komisja Wenecka krytykuje projekt ustawy o sądach prezydenta
Komisja krytykuje ustawę

Spór o kształt reformy sądownictwa w Polsce nasila się po przyjęciu wspólnej opinii Komisji Weneckiej i Dyrekcji Generalnej Praw Człowieka i Rządów Prawa Rady Europy podczas sesji plenarnej w Wenecji. Dokument ocenia prezydencki projekt ustawy jako zagrożenie dla niezawisłości sędziowskiej, relacji z prawem europejskim oraz przyszłych obciążeń dla budżetu państwa.

Najważniejsze

  • Komisja Wenecka i Dyrekcja Generalna Praw Człowieka podczas 147. sesji plenarnej ostro skrytykowały prezydencki projekt ustawy o sądach za pogłębianie naruszeń prawa UE.
  • Projekt ogranicza kompetencje sędziów, zakazuje zrzeszania się i przewiduje automatyczne odsunięcie sędziego za odmowę orzekania, co Komisja uznaje za sprzeczne z zasadą podziału władz.
  • 17 czerwca Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty ogłosił, że projekt nie będzie procedowany, a resort sprawiedliwości ostrzegał przed wzrostem kosztów publicznych za odszkodowania od ETPCz.

Krytyczna opinia i główne zastrzeżenia

Jak podał Gov.pl, Komisja Wenecka oraz Dyrekcja Generalna Praw Człowieka i Rządów Prawa Rady Europy przyjęły podczas 147. sesji plenarnej w Wenecji wspólną opinię dotyczącą prezydenckiego projektu ustawy o przywróceniu prawa do sądu oraz rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Wniosek o sporządzenie opinii złożył w marcu Marszałek Sejmu RP Włodzimierz Czarzasty, po tym jak Prezydent skierował projekt do Sejmu po zawetowaniu rządowego projektu ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa i ustawy, Kodeks wyborczy. Wiceminister sprawiedliwości Dariusz Mazur ocenia, że projekt drastycznie uderza w niezawisłość sędziowską i ma wywołać efekt mrożący w środowisku sędziowskim.

Komisja wskazuje, że problem wadliwie powołanych sędziów ma w Polsce charakter systemowy i przypomina swoje krytyczne stanowisko z 2020 roku wobec tzw. ustawy kagańcowej. W opinii podkreśla, że nowe rozwiązania w wielu aspektach są jeszcze bardziej szkodliwe, ponieważ stawiają sędziów przed wyborem między orzeczeniami polskiego Trybunału Konstytucyjnego a prawem europejskim, co może pogłębiać naruszenia prawa UE.

Negatywnie oceniono także ograniczenie kompetencji sędziów do badania niezależności i bezstronności innych sędziów oraz zakaz uczestnictwa w stowarzyszeniach sędziowskich. Komisja uznaje ten zakaz za sprzeczny z prawem do zrzeszania się, a także za rozwiązanie wymierzone bezpośrednio w konkretne środowiska sędziowskie.

Skutki dla państwa i dalsze działania

W opinii Komisji przewidziane w projekcie odsunięcie sędziego z zawodu z mocy prawa za odmowę wykonywania wymiaru sprawiedliwości stanowi niedopuszczalną ingerencję władzy ustawodawczej we władzę sądowniczą. Taka konstrukcja, według Komisji, godzi w podstawową zasadę podziału władz i może dodatkowo osłabić stosowanie orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w polskim porządku prawnym.

Ministerstwo Sprawiedliwości podziela te wnioski i od początku krytycznie odnosi się do projektu, wskazując na jego niezgodność z Konstytucją oraz zobowiązaniami międzynarodowymi Polski. Resort zaznacza również, że wejście ustawy w życie mogłoby zwiększyć koszty dla finansów publicznych przez kolejne odszkodowania zasądzane przez Europejski Trybunał Praw Człowieka za naruszenie prawa do rzetelnego procesu.

17 czerwca Marszałek Sejmu RP Włodzimierz Czarzasty poinformował, że prezydencki projekt nie otrzyma sejmowego numeru druku i nie będzie procedowany. Rząd deklaruje jednocześnie dalszą współpracę z Komisją Wenecką na rzecz przywracania praworządności i wzmacniania standardów praw człowieka.

W naszej wcześniejszej publikacji o obchodach 25-lecia Generalnego Inspektora Informacji Finansowej opisywaliśmy, jak wydarzenie połączyło debatę o przyszłości systemu AML/CFT z konkretnymi decyzjami o zacieśnieniu współpracy instytucjonalnej. Zwracaliśmy uwagę na porozumienia GIIF z Prokuraturą Europejską i Uniwersytetem Warszawskim oraz na rosnące znaczenie nowych technologii i AI w zwalczaniu przestępczości finansowej.

Ten materiał może zawierać opinie osób trzecich, żadne dane ani informacje na tej stronie nie stanowią porady inwestycyjnej zgodnie z naszym Zastrzeżeniem. Chociaż przestrzegamy surowych Zasad Redakcyjnych, ten post może zawierać odniesienia do produktów naszych partnerów.
Tygodniowe najlepsze bonusy
30$
Bonus bez depozytu z RoboForex
KLIKNIJ BONUS
Twój kapitał jest zagrożony.
50% (do 200 USD)
bonus depozytowy dla wszystkich klientów
KLIKNIJ BONUS
Twój kapitał jest zagrożony.
do 8000 USDT
Zacznij od założenia konta!
KLIKNIJ BONUS
Twój kapitał jest zagrożony.
Podwojenie kapitału w 5 minut?
To możliwe. Ryzyko jest ekstremalne. Czy jesteś gotowy?
Pocket Option
Podejmij ryzyko już teraz
Ostrzeżenie! Reklamodawca nie podlega regulacjom w Twoim kraju. Wysokie ryzyko utraty całego kapitału. Handluj tym, co chcesz stracić. To nie jest porada inwestycyjna.